Τα social media έχουν γίνει ένα από τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα της σύγχρονης ζωής. Είτε πρόκειται για scrolling, παρακολούθηση βίντεο, ανάγνωση ενημερώσεων ή παρακολούθηση των τελευταίων trends, εκατομμύρια άνθρωποι περνούν καθημερινά έστω και λίγο χρόνο στο διαδίκτυο.
Για πολλούς χρήστες, το να ανεβάζουν περιεχόμενο αποτελεί απλώς μέρος της εμπειρίας. Μοιράζονται φωτογραφίες από τις διακοπές τους, γιορτάζουν σημαντικές στιγμές, εκφράζουν απόψεις και καταγράφουν στιγμιότυπα από την καθημερινότητά τους.
Υπάρχει, όμως, και μια άλλη κατηγορία ανθρώπων που χρησιμοποιεί τα social media με εντελώς διαφορετικό τρόπο.
Αυτοί οι άνθρωποι σπάνια ανεβάζουν κάτι. Τα προφίλ τους μπορεί να φαίνονται ανενεργά. Μπορεί να περάσουν εβδομάδες, μήνες ή ακόμη και χρόνια χωρίς καινούργια φωτογραφία, status ή story. Παρ' όλα αυτά, εξακολουθούν να ανοίγουν σχεδόν καθημερινά τις αγαπημένες τους εφαρμογές. Κάνουν scroll στις ροές, ελέγχουν τα μηνύματά τους, παρακολουθούν την επικαιρότητα και ενημερώνονται για τη ζωή των άλλων.
Με μια πρώτη ματιά, αυτή η συμπεριφορά μπορεί να φαίνεται παράξενη. Γιατί να παραμένει κάποιος ενεργός στα social media, αν δεν έχει καμία διάθεση να συνεισφέρει σε αυτά;
Η απάντηση είναι συχνά πιο ενδιαφέρουσα απ' όσο νομίζουμε.
Για πολλούς ανθρώπους, το να μην ποστάρουν δεν σημαίνει ότι απορρίπτουν συνολικά τα social media. Αντίθετα, αντανακλά μια αλλαγή στις προτεραιότητές τους. Έχουν καταλάβει τι τους αρέσει σε αυτές τις πλατφόρμες και τι προτιμούν να αφήσουν πίσω. Με τον καιρό, αρχίζουν να χρησιμοποιούν τα social media ως εργαλείο, αντί να επιτρέπουν σε αυτά να μετατρέπονται σε μια διαρκή «παράσταση» της ζωής τους.
Ως αποτέλεσμα, συχνά αναπτύσσουν μια σειρά από λιγότερο συνηθισμένα χαρακτηριστικά, τα οποία επηρεάζουν όχι μόνο τη διαδικτυακή τους συμπεριφορά αλλά και τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζουν τη ζωή.
1. Προτιμούν να παρακολουθούν αντί να μοιράζονται
Κάποιοι άνθρωποι απολαμβάνουν εκ φύσεως περισσότερο να παρατηρούν παρά να συμμετέχουν.
Ενώ άλλοι ενθουσιάζονται με το να ανεβάζουν ενημερώσεις και να μοιράζονται κάθε ενδιαφέρουσα στιγμή, αυτοί οι άνθρωποι βρίσκουν ικανοποίηση απλώς παρακολουθώντας όσα συμβαίνουν γύρω τους. Τους αρέσει να βλέπουν τι κάνουν οι φίλοι τους, να μαθαίνουν για νέες τάσεις και να ενημερώνονται, χωρίς να αισθάνονται την ανάγκη να προσθέσουν τη δική τους φωνή στη συζήτηση.
Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν ενδιαφέρονται ή ότι έχουν αποσυνδεθεί από τους άλλους. Στην πραγματικότητα, πολλοί από αυτούς είναι εξαιρετικά περίεργοι και παρατηρητικοί. Προσέχουν τις λεπτομέρειες, εντοπίζουν μοτίβα και συχνά γνωρίζουν πολύ περισσότερα για όσα συμβαίνουν απ' όσα αντιλαμβάνονται οι άλλοι. Τα social media γίνονται λιγότερο μια σκηνή και περισσότερο ένα παράθυρο.
Αντί να αναρωτιούνται «Τι να ανεβάσω σήμερα;», είναι πιο πιθανό να σκέφτονται: «Τι μπορώ να μάθω σήμερα;».
Υπάρχει κάτι αναζωογονητικό σε αυτή τη νοοτροπία. Σε έναν κόσμο όπου πολλοί άνθρωποι αισθάνονται την πίεση να μοιράζονται διαρκώς πράγματα, αυτοί οι άνθρωποι νιώθουν άνετα παραμένοντας απλοί παρατηρητές.

2. Προστατεύουν πολύ την ιδιωτικότητά τους
Ένας από τους σημαντικότερους λόγους για τους οποίους οι άνθρωποι σταματούν να ανεβάζουν περιεχόμενο είναι ότι αρχίζουν να βλέπουν διαφορετικά την αξία της ιδιωτικότητας.
Όταν τα social media έγιναν για πρώτη φορά δημοφιλή, το να μοιράζεσαι προσωπικές στιγμές ήταν συναρπαστικό. Το να ανεβάζεις φωτογραφίες από διακοπές, οικογενειακές συγκεντρώσεις ή καθημερινές δραστηριότητες θεωρούνταν ένας τρόπος να παραμένεις συνδεδεμένος με τους άλλους.
Με τον καιρό, όμως, κάποιοι άνθρωποι γίνονται πιο επιλεκτικοί. Συνειδητοποιούν ότι δεν χρειάζεται κάθε επίτευγμα να έχει κοινό. Δεν χρειάζεται κάθε άποψη μια δημόσια πλατφόρμα. Και δεν αποκτά κάθε ξεχωριστή στιγμή μεγαλύτερη αξία απλώς και μόνο επειδή δημοσιεύτηκε στο διαδίκτυο. Έτσι, αρχίζουν να βάζουν πιο ξεκάθαρα όρια.
Μπορεί να εξακολουθούν να απολαμβάνουν όσα μοιράζονται οι άλλοι, αλλά επιλέγουν να κρατούν μεγάλο μέρος της δικής τους ζωής ιδιωτικό. Η απόφαση αυτή δεν προέρχεται απαραίτητα από φόβο ή δυσπιστία. Πιο συχνά, πηγάζει από την αναγνώριση ότι ορισμένες εμπειρίες μοιάζουν πιο πολύτιμες όταν παραμένουν προσωπικές.
Για αυτούς τους ανθρώπους, η ιδιωτικότητα δεν σημαίνει ότι κρύβονται. Σημαίνει ότι διατηρούν το δικαίωμα να έχουν τον έλεγχο της δικής τους ιστορίας.

Photo by Prateek Katyal on Unsplash
3. Σκέφτονται πριν μιλήσουν
Τα social media συχνά επιβραβεύουν την ταχύτητα. Οι άνθρωποι βιάζονται να σχολιάσουν μια είδηση που μόλις έγινε γνωστή, να αντιδράσουν σε ένα trending θέμα ή να μοιραστούν τις άμεσες σκέψεις τους. Όσοι, όμως, σταματούν να δημοσιεύουν συχνά αναπτύσσουν μια διαφορετική προσέγγιση.
Αντί να αντιδρούν αμέσως, σκέφτονται πρώτα.
Πριν μοιραστούν κάτι, εξετάζουν αν είναι ακριβές, χρήσιμο, ουσιαστικό ή ακόμη και απαραίτητο. Σε πολλές περιπτώσεις, καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι η σιωπή τούς εξυπηρετεί περισσότερο από το να προσθέσουν ακόμη μία άποψη σε μια ήδη υπερφορτωμένη συζήτηση.
Αυτή η πιο προσεκτική φύση συχνά επεκτείνεται πολύ πέρα από τα social media. Μπορεί να είναι οι φίλοι που ακούν προσεκτικά πριν απαντήσουν. Συχνά είναι λιγότερο παρορμητικοί και πιο μελετημένοι στον τρόπο με τον οποίο επικοινωνούν. Αντί να μιλούν απλώς για να γεμίσουν τη σιωπή, προτιμούν να λένε κάτι που πραγματικά αξίζει.
Σε έναν ψηφιακό κόσμο που κατακλύζεται από θόρυβο, αυτή η αυτοσυγκράτηση μπορεί να είναι εκπληκτικά σπάνια.

Photo by camilo jimenez on Unsplash
4. Προστατεύουν την ψυχική τους ενέργεια
Ένα από τα κρυφά κόστη των social media είναι η ποσότητα ψυχικής ενέργειας που μπορούν να καταναλώσουν.
Το να ανεβάσεις περιεχόμενο δεν σημαίνει απλώς να φορτώσεις μια φωτογραφία. Μπορεί να υπάρχει πίεση να επιλέξεις την τέλεια εικόνα, να γράψεις τη σωστή λεζάντα, να παρακολουθείς τις αντιδράσεις και να συγκρίνεις τα επίπεδα αλληλεπίδρασης.
Για κάποιους ανθρώπους, αυτή η διαδικασία κάποια στιγμή γίνεται εξαντλητική.
Συνειδητοποιούν ότι η διαρκής διαχείριση μιας διαδικτυακής παρουσίας απαιτεί χρόνο και προσοχή που θα μπορούσαν να αφιερώσουν σε άλλους τομείς της ζωής τους. Σταματώντας να ανεβάζουν περιεχόμενο, απαλλάσσονται από μεγάλο μέρος αυτού του βάρους.
Αυτό δεν σημαίνει ότι αποσυνδέονται εντελώς. Εξακολουθούν να απολαμβάνουν την περιήγηση στο περιεχόμενο και να ενημερώνονται για την επικαιρότητα. Η διαφορά είναι ότι αλληλεπιδρούν με τους δικούς τους όρους.
Γίνονται πιο επιλεκτικοί σχετικά με το πού επενδύουν τη συναισθηματική τους ενέργεια και αυτή η επιλεκτικότητα συχνά τους βοηθά να διατηρούν μια πιο υγιή σχέση με την τεχνολογία.
5. Βασίζονται στην εσωτερική επιβεβαίωση
Πολλές πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης είναι σχεδιασμένες γύρω από την ανατροφοδότηση. Τα likes, τα σχόλια, οι προβολές και οι κοινοποιήσεις μπορούν να δημιουργήσουν ένα αίσθημα αποδοχής που είναι ιδιαίτερα ευχάριστο. Και ενώ δεν υπάρχει τίποτα εγγενώς κακό στο να απολαμβάνει κάποιος τη θετική ανταπόκριση, ορισμένοι άνθρωποι συνειδητοποιούν τελικά ότι δεν την έχουν πλέον ανάγκη.
Η αυτοπεποίθησή τους αρχίζει να πηγάζει από μέσα τους και όχι από τις αντιδράσεις των άλλων.
Σταματούν να μετρούν την αξία τους με βάση τους αριθμούς που εμφανίζονται σε μια οθόνη. Το αν μια φωτογραφία θα πάρει δέκα likes ή δέκα χιλιάδες γίνεται πολύ λιγότερο σημαντικό, επειδή η αυτοεκτίμησή τους στηρίζεται κάπου αλλού.
Αυτή η αλλαγή μπορεί να είναι απίστευτα απελευθερωτική. Όταν δεν υπάρχει πλέον ανάγκη για συνεχή επιβεβαίωση, η επιθυμία για αναρτήσεις χάνει μεγάλο μέρος της γοητείας της. Εξακολουθούν να εκτιμούν την ενθάρρυνση και την υποστήριξη των άλλων, αλλά δεν εξαρτώνται από αυτές για να αισθανθούν ότι έχουν αξία.

Photo by Creative Christians on Unsplash
6. Κρατούν την ευαλωτότητά τους για τις πραγματικές σχέσεις
Τα social media έχουν κάνει ευκολότερο από ποτέ το να μοιράζεσαι προσωπικές εμπειρίες με ένα μεγάλο κοινό. Οι άνθρωποι μιλούν ανοιχτά για τις δυσκολίες τους, γιορτάζουν τις επιτυχίες τους και αποκαλύπτουν προσωπικές λεπτομέρειες της ζωής τους.
Όσοι σταματούν να δημοσιεύουν συχνά επιλέγουν έναν διαφορετικό δρόμο. Αντί να μοιράζονται δημόσια τις προσωπικές τους δυσκολίες, προτιμούν να συζητούν τα σημαντικά θέματα με ανθρώπους που εμπιστεύονται: φίλους, μέλη της οικογένειας ή τον σύντροφό τους. Πιστεύουν ότι η ευαλωτότητα αποκτά μεγαλύτερο νόημα όταν μοιράζεται μέσα σε πραγματικές σχέσεις.
Για αυτούς, η συναισθηματική σύνδεση δεν έχει τόσο να κάνει με την προβολή όσο με την κατανόηση. Θέλουν συζητήσεις που περιλαμβάνουν ακρόαση, ενσυναίσθηση και αμοιβαία εμπιστοσύνη. Παρόλο που τα social media μπορούν να προσφέρουν υποστήριξη, συχνά βρίσκουν βαθύτερη ικανοποίηση στην άμεση ανθρώπινη επαφή.
Γι' αυτό και οι πιο κοντινές τους σχέσεις τείνουν να έχουν ιδιαίτερα σημαντική θέση στη ζωή τους.
7. Προστατεύουν την ηρεμία τους
Όποιος περνά χρόνο στο διαδίκτυο γνωρίζει πόσο γρήγορα ένα ευχάριστο scrolling μπορεί να μετατραπεί σε εκνευρισμό.
Τη μία στιγμή παρακολουθείς ένα αστείο βίντεο. Την επόμενη διαβάζεις καβγάδες, αρνητικά σχόλια ή ανησυχητικούς τίτλους ειδήσεων.
Οι άνθρωποι που σταματούν να δημοσιεύουν συχνά αποκτούν ιδιαίτερη επίγνωση αυτού του συναισθηματικού roller coaster. Αναγνωρίζουν πόσο εύκολα τα διαδικτυακά περιβάλλοντα μπορούν να επηρεάσουν τη διάθεση και τα επίπεδα άγχους τους. Αντί να συμμετέχουν διαρκώς σε αντιπαραθέσεις ή controversies, επιλέγουν να κάνουν ένα βήμα πίσω.
Αυτό δεν σημαίνει ότι αποφεύγουν τα σημαντικά ζητήματα. Αντίθετα, γίνονται πιο συνειδητοί σχετικά με το πότε και με ποιον τρόπο επιλέγουν να συμμετέχουν.
Η προστασία της εσωτερικής τους ηρεμίας γίνεται προτεραιότητα και αυτή η επιλογή συχνά συμβάλλει σε μεγαλύτερη συναισθηματική ισορροπία και στην καθημερινή τους ζωή.