Πότε ήταν η τελευταία φορά που έκανες κάτι χωρίς να σε ενδιαφέρει καθόλου αν το κάνεις σωστά; Χωρίς να ψάξεις πρώτα tutorials, χωρίς να συγκρίνεις το αποτέλεσμα με όσα βλέπεις στα social media και κυρίως χωρίς να αναρωτηθείς αν έχεις ταλέντο; Ακόμα και στον ελεύθερο χρόνο μας, εκεί όπου υποτίθεται ότι μπορούμε να χαλαρώσουμε, έχουμε καταφέρει να βάλουμε στόχους, απαιτήσεις και μια αόρατη λίστα με πράγματα στα οποία πρέπει να γίνουμε καλύτεροι.
Κι όμως, μια διαφορετική προσέγγιση στα χόμπι κερδίζει έδαφος. Όλο και περισσότερο συζητιέται η ιδέα ότι μπορείς να ασχολείσαι με κάτι απλώς επειδή σου αρέσει, ακόμα κι αν δεν πρόκειται ποτέ να γίνεις ιδιαίτερα καλός/ή σε αυτό. Να ζωγραφίζεις χωρίς να ξέρεις να σχεδιάζεις, να χορεύεις χωρίς ρυθμό, να φτιάχνεις κεραμικά που βγαίνουν λίγο στραβά ή να τραγουδάς χωρίς να πετυχαίνεις ούτε τις μισές νότες. Και να μη σε ενοχλεί καθόλου.
Πότε αρχίσαμε να αντιμετωπίζουμε και τα χόμπι σαν δουλειά;
Η πίεση να είμαστε παραγωγικοί δεν σταματά απαραίτητα όταν τελειώνει το ωράριο εργασίας μας. Συχνά μεταφέρεται και στις δραστηριότητες που επιλέγουμε για να ξεκουραστούμε. Αν ξεκινήσεις γυμναστική, πρέπει να δεις αποτελέσματα. Αν πιάσεις μια φωτογραφική μηχανή, πρέπει να βγάζεις εντυπωσιακές φωτογραφίες. Αν σου αρέσει να μαγειρεύεις, κάποια στιγμή θα ακούσεις ότι θα μπορούσες να ανοίξεις δικό σου μαγαζί.
Ακόμα και ένα χόμπι που ξεκινά αυθόρμητα μπορεί να μετατραπεί σε προσωπικό project με στόχους, μετρήσιμη πρόοδο και την προσδοκία ότι κάποια στιγμή θα αποκτήσεις ένα αξιοθαύμαστο επίπεδο. Τα social media έχουν ενισχύσει αυτή τη νοοτροπία, καθώς μας φέρνουν καθημερινά μπροστά σε ανθρώπους που παρουσιάζουν εξαιρετικά αποτελέσματα σε δραστηριότητες τις οποίες εμείς μόλις αρχίζουμε να δοκιμάζουμε.
Έτσι, αντί να απολαμβάνουμε τη διαδικασία, καταλήγουμε να αξιολογούμε την απόδοσή μας. Και αν δεν βλέπουμε γρήγορη βελτίωση, υπάρχει πάντα ο πειρασμός να εγκαταλείψουμε κάτι που κατά τα άλλα μας ευχαριστεί.
Η απελευθερωτική πλευρά του να μην έχεις ταλέντο
Η φιλοσοφία πίσω από τα λεγόμενα «bad hobbies», δηλαδή τα χόμπι στα οποία δεν είμαστε ιδιαίτερα καλοί, είναι αρκετά απλή. Δεν χρειάζεται κάθε δραστηριότητα να αποδεικνύει κάποια ικανότητά μας. Ούτε να οδηγεί σε ένα εντυπωσιακό αποτέλεσμα που αξίζει να φωτογραφίσουμε και να δημοσιεύσουμε.
Σκέψου κάποιον που ξεκινά μαθήματα κεραμικής και καταλήγει με μια κούπα που γέρνει προς τη μία πλευρά. Ή κάποιον που αποφασίζει να μάθει να παίζει κιθάρα, παρότι οι πρώτες του προσπάθειες δεν ακούγονται καθόλου ευχάριστα. Αν ο στόχος είναι αποκλειστικά η επιτυχία, αυτές οι εμπειρίες μπορεί να μοιάζουν απογοητευτικές. Αν όμως ο στόχος είναι να περάσεις δύο ώρες κάνοντας κάτι διαφορετικό, να συγκεντρωθείς σε μια δημιουργική διαδικασία και να ξεφύγεις από την καθημερινότητα, τότε το αποτέλεσμα έχει πολύ μικρότερη σημασία.
Μάλιστα, η ενασχόληση με δραστηριότητες που δεν συνδέονται με την απόδοση μπορεί να λειτουργήσει ανακουφιστικά. Σου επιτρέπει να κάνεις λάθη χωρίς συνέπειες, να πειραματιστείς χωρίς να αποδείξεις κάτι και να θυμηθείς ότι η ευχαρίστηση δεν χρειάζεται πάντα να συνοδεύεται από επιτυχία.
Δεν χρειάζεται να μετατρέψεις κάθε ενδιαφέρον σου σε side hustle
Υπάρχει και μια άλλη συνήθεια που έχει αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζουμε τα χόμπι μας. Η τάση να αναζητούμε τρόπους να βγάλουμε χρήματα από οτιδήποτε κάνουμε καλά.
Αν φτιάχνεις όμορφα κοσμήματα, γιατί να μην τα πουλήσεις; Αν σου αρέσει η ζαχαροπλαστική, γιατί να μη δημιουργήσεις μια μικρή επιχείρηση; Αν έχεις καλό γούστο στη διακόσμηση, γιατί να μην αρχίσεις να ανεβάζεις σχετικά βίντεο; Οι προτάσεις αυτές μπορεί να γίνονται με καλή πρόθεση, όμως κρύβουν την ιδέα ότι ένα ενδιαφέρον αποκτά μεγαλύτερη αξία όταν μπορεί να εξελιχθεί σε κάτι επαγγελματικό.
Φυσικά, δεν υπάρχει τίποτα κακό στο να αξιοποιήσει κάποιος ένα ταλέντο του οικονομικά. Το πρόβλημα αρχίζει όταν αισθανόμαστε ότι οφείλουμε να το κάνουμε. Όταν ένα χόμπι αποκτά πελάτες, παραγγελίες, προθεσμίες ή την υποχρέωση να παράγουμε συνεχώς περιεχόμενο, είναι πιθανό να χάσει ένα μέρος της ανεμελιάς που μας έκανε να το αγαπήσουμε.
Το να κρατάς κάτι αποκλειστικά για τον εαυτό σου, χωρίς φιλοδοξίες και χωρίς οικονομικό όφελος, μπορεί τελικά να είναι μια πολύ συνειδητή επιλογή.
Η χαρά του να είσαι αρχάριος, ακόμα και στα 30, στα 40 ή στα 50
Τα παιδιά δοκιμάζουν καινούργια πράγματα χωρίς να περιμένουν ότι θα τα καταφέρουν αμέσως. Ζωγραφίζουν, χορεύουν, παίζουν μουσική και κατασκευάζουν πράγματα επειδή απολαμβάνουν την εμπειρία. Μεγαλώνοντας, όμως, πολλοί από εμάς γινόμαστε πιο διστακτικοί απέναντι σε δραστηριότητες στις οποίες δεν έχουμε ήδη κάποια ευχέρεια.
Η αμηχανία του αρχάριου μπορεί να γίνει ιδιαίτερα έντονη στην ενήλικη ζωή. Δεν θέλουμε να φαινόμαστε άπειροι, να κάνουμε λάθη μπροστά σε άλλους ή να αφιερώνουμε χρόνο σε κάτι στο οποίο προοδεύουμε αργά. Έτσι, περιοριζόμαστε συχνά σε όσα ήδη γνωρίζουμε ότι κάνουμε καλά.
Ένα χόμπι χωρίς απαιτήσεις μπορεί να αλλάξει αυτή τη συνήθεια. Μπορείς να ξεκινήσεις μαθήματα χορού χωρίς να ονειρεύεσαι ότι θα ανέβεις ποτέ σε σκηνή, να γραφτείς σε μια ερασιτεχνική ομάδα θεάτρου χωρίς υποκριτικές φιλοδοξίες ή να δοκιμάσεις ζωγραφική χωρίς να έχεις ιδέα από τεχνικές. Δεν υπάρχει ηλικιακό όριο για να ανακαλύψεις κάτι που σε διασκεδάζει, ακόμα κι αν παραμείνεις για πολύ καιρό μέτριος/α σε αυτό.
Και ίσως αυτό να είναι το πιο ενδιαφέρον στοιχείο της συγκεκριμένης φιλοσοφίας. Δεν σου ζητά να σταματήσεις να εξελίσσεσαι ή να αποφεύγεις την προσπάθεια. Σου δίνει απλώς την ελευθερία να αποφασίσεις ότι, σε ορισμένα πράγματα, η εξέλιξη δεν είναι ο βασικός σκοπός.
Άλλωστε, αν περνάς υπέροχα ζωγραφίζοντας έναν πίνακα που δεν θα κρεμούσες ποτέ στο σαλόνι σου ή τραγουδώντας ένα κομμάτι που δεν θα τολμούσες να πεις μπροστά σε κοινό, έχεις ήδη κερδίσει κάτι από αυτή τη δραστηριότητα. Και δεν χρειάζεται να είσαι καλός/ή σε αυτή για να συνεχίσεις να την απολαμβάνεις.
Φωτογραφίες: Pexels
Διαβάστε ακόμα
Τι δεν πρέπει να μοιράζεσαι ποτέ με το ChatGPT
Θα ζούσες πέντε μήνες στην Ανταρκτική με μισθό 2.500 ευρώ για να μετράς πιγκουίνους;
