Όταν μιλάμε για τη διατήρηση της καλής υγείας, συνήθως σκεφτόμαστε πράγματα όπως η ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης. Υπάρχει όμως μια περιοχή του σώματος που συχνά παραβλέπουμε, παρότι μπορεί να επηρεάζει σημαντικά το πώς νιώθουμε στην καθημερινότητά μας: το πυελικό έδαφος.
«Το πυελικό έδαφος αποτελεί βασικό κομμάτι της συνολικής υγείας και της κίνησής μας. Η φροντίδα του μπορεί να βελτιώσει τα πάντα, από τον έλεγχο της ουροδόχου κύστης και τη δύναμη του κορμού μέχρι την απόδοση στην άσκηση, την αποκατάσταση μετά την εγκυμοσύνη και, συνολικά, την ποιότητα ζωής», λέει η Candice Carbajal, γιατρός φυσικοθεραπείας (DPT), με εξειδίκευση στην ορθοπεδική και τη φυσικοθεραπεία πυελικού εδάφους στο ATI Physical Therapy.
Τι είναι το πυελικό έδαφος;
Το πυελικό έδαφος αποτελείται από μια ομάδα μυών και συνδέσμων που συνδέονται με τα οστά της λεκάνης και τους μυς της μέσης, εξηγεί η Christine Chu, M.D., επίκουρη καθηγήτρια Ουρογυναικολογίας στο Πανεπιστήμιο της Βόρειας Καρολίνας.
«Λειτουργεί σαν αιώρα, στηρίζοντας τα όργανα της πυέλου, διατηρώντας τα στη σωστή τους θέση και βοηθώντας τα να επιτελούν τις λειτουργίες τους», λέει η Chu.
Το πυελικό έδαφος αποτελεί επίσης σημαντικό τμήμα του κορμού. Είναι ένα από τα τέσσερα βασικά στοιχεία αυτού του συστήματος, μαζί με το διάφραγμα, τους βαθιούς κοιλιακούς μυς και τους μικρούς σταθεροποιητικούς μυς κατά μήκος της σπονδυλικής στήλης, εξηγεί η Caroline Packard, DPT, ιδρύτρια του Connect Pelvic Floor Fitness.
Το πυελικό έδαφος και το διάφραγμα συνεργάζονται με πολύ σημαντικό τρόπο. «Κάθε φορά που εισπνέουμε, το διάφραγμα κατεβαίνει και το πυελικό έδαφος επιμηκύνεται για να ακολουθήσει την κίνησή του, σχεδόν σαν ένα τραμπολίνο που χαμηλώνει για να απορροφήσει το βάρος», λέει η Packard.
Όταν εκπνέουμε, και τα δύο επανέρχονται προς τα πάνω, επιτρέποντας στον κορμό να διαχειριστεί την πίεση.
Γιατί πρέπει να φροντίζεις το πυελικό σου έδαφος
Η σημασία του δεν περιορίζεται καθόλου στην τουαλέτα. Το πυελικό έδαφος διαχειρίζεται την πίεση κάθε φορά που σηκώνεις κάτι, βήχεις, γελάς ή πηδάς. Λειτουργεί σαν αμορτισέρ όταν περπατάς ή τρέχεις και συγκρατεί την ουροδόχο κύστη, το έντερο και τα αναπαραγωγικά όργανα στη σωστή τους θέση.
Παίζει επίσης ρόλο στη σεξουαλική λειτουργία και, κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, στηρίζει κυριολεκτικά το βάρος ενός μωρού που μεγαλώνει.
Όταν η στήριξη που παρέχει το πυελικό έδαφος εξασθενεί, μπορεί να προκύψουν διάφορα προβλήματα. Η ουροδόχος κύστη, η μήτρα και το ορθό μπορεί να μετακινηθούν προς τα κάτω, προκαλώντας πρόπτωση πυελικών οργάνων.
Μπορεί επίσης να εμφανιστούν προβλήματα στη στάση του σώματος, εξαιτίας της θέσης της λεκάνης.
Το πυελικό έδαφος συνδέεται ακόμη και με τον πόνο στη μέση. Οι συγκεκριμένοι μύες βοηθούν στη σταθεροποίηση της ιερολαγόνιας άρθρωσης, δηλαδή της άρθρωσης που συνδέει τη σπονδυλική στήλη με τη λεκάνη.

Freepik
Τα άτομα που αντιμετωπίζουν πόνο στη μέση συχνά έχουν και προβλήματα στο πυελικό έδαφος. Μάλιστα, μελέτες δείχνουν ότι η θεραπεία των μυών του πυελικού εδάφους μπορεί να συμβάλει και στη βελτίωση του πόνου στη μέση.
Παρότι η δυσλειτουργία του πυελικού εδάφους συχνά συνδέεται με τις μεγαλύτερες ηλικίες ή τον τοκετό, αυτό δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα για πολλές γυναίκες.
Περίπου 1 στις 4 γυναίκες ηλικίας 20 ετών και άνω αντιμετωπίζει κάποια μορφή διαταραχής του πυελικού εδάφους, γι' αυτό οι ειδικοί ενθαρρύνουν τις γυναίκες να υιοθετούν καλές συνήθειες από νωρίς, ακόμη κι αν δεν αντιμετωπίζουν κανένα πρόβλημα.
Πώς να φροντίζεις το πυελικό σου έδαφος
Μην αρχίσεις κατευθείαν να κάνεις ασκήσεις Kegel, συμβουλεύουν οι ειδικοί διότι μπορεί να μην είναι η κατάλληλη άσκηση για εσένα, αν οι μύες σου είναι ήδη σφιγμένοι ή πονούν.
Αν αισθάνεσαι πόνο, καλό είναι, εφόσον έχεις τη δυνατότητα, να κλείσεις ραντεβού με ουρογυναικολόγο.
Αντί γι’ αυτό, μπορείς να ξεκινήσεις με μερικές απλές συνήθειες.
Προσπάθησε να μην αποκτήσεις τη συνήθεια να πηγαίνεις στην τουαλέτα “για καλό και για κακό” ή να κρατάς τα ούρα σου για ώρες. Οι σωστές συνήθειες σχετικά με τη λειτουργία της ουροδόχου κύστης μπορούν να συμβάλουν σημαντικά στην καλή λειτουργία του πυελικού εδάφους.
Φρόντισε επίσης να πίνεις αρκετό νερό και να καταναλώνεις άφθονες φυτικές ίνες, καθώς η έντονη προσπάθεια κατά την κένωση μπορεί να επιβαρύνει σημαντικά το πυελικό έδαφος.
Η δυσκοιλιότητα είναι ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες που συμβάλλουν στη δυσλειτουργία του πυελικού εδάφους, επειδή η επαναλαμβανόμενη πίεση κατά την κένωση επιβαρύνει τους συγκεκριμένους μυς με την πάροδο του χρόνου.
Περιόρισε ουσίες που μπορεί να ερεθίζουν την ουροδόχο κύστη, όπως ο καφές, το τσάι, τα αναψυκτικά και το αλκοόλ.
Αν παρουσιάζεις διαρροές ούρων, αίσθημα πίεσης ή πόνο, συμβουλεύσου έναν γιατρό ή άλλο επαγγελματία υγείας.