Η ηλίαση και η θερμοπληξία διαφέρουν ως προς τη σοβαρότητα και χρειάζονται διαφορετική αντιμετώπιση. Τις ημέρες με πολύ υψηλές θερμοκρασίες, είναι σύνηθες να ακούμε ότι κάποιος «έπαθε ηλίαση». Άλλες φορές γίνεται λόγος για θερμοπληξία, δημιουργώντας σύγχυση γύρω από το τι σημαίνει κάθε κατάσταση.
Στην πραγματικότητα, η ηλίαση είναι μια ήπια μορφή νόσου που σχετίζεται με τη ζέστη, ενώ η θερμοπληξία αποτελεί επείγον ιατρικό περιστατικό που μπορεί να απειλήσει τη ζωή και απαιτεί άμεση αντιμετώπιση.
Τι είναι η ηλίαση;
Η ηλίαση προκαλείται συνήθως από παρατεταμένη έκθεση στον ήλιο και στη ζέστη, ιδιαίτερα όταν δεν υπάρχει επαρκής ενυδάτωση.
Τα συνηθέστερα συμπτώματα είναι:
έντονος πονοκέφαλος,
ζάλη,
αδυναμία ή εξάντληση,
ναυτία,
αυξημένη εφίδρωση,
έντονη δίψα,
ζεστό και κοκκινισμένο δέρμα.
Στις περισσότερες περιπτώσεις, τα συμπτώματα βελτιώνονται όταν το άτομο μεταφερθεί σε δροσερό περιβάλλον, ξεκουραστεί και αναπληρώσει τα υγρά που έχει χάσει.
Τι είναι η θερμοπληξία;
Η θερμοπληξία είναι η πιο σοβαρή μορφή νόσου από τη ζέστη. Εμφανίζεται όταν ο οργανισμός αδυνατεί να ρυθμίσει τη θερμοκρασία του, με αποτέλεσμα η θερμοκρασία του σώματος να αυξηθεί επικίνδυνα, συνήθως πάνω από τους 40°C. Η κατάσταση αυτή μπορεί να προκαλέσει βλάβες σε ζωτικά όργανα και χρειάζεται άμεση ιατρική βοήθεια.
Ποια είναι τα συμπτώματα της θερμοπληξίας;
Τα σημάδια που πρέπει να σας κινητοποιήσουν άμεσα είναι:
πολύ υψηλή θερμοκρασία σώματος,
σύγχυση ή αποπροσανατολισμός,
δυσκολία στην ομιλία,
έντονη υπνηλία,
λιποθυμία ή απώλεια αισθήσεων,
σπασμοί.
Το δέρμα μπορεί να είναι πολύ ζεστό. Στην κλασική θερμοπληξία είναι συχνά ξηρό, ενώ στη θερμοπληξία που σχετίζεται με έντονη άσκηση μπορεί να παραμένει ιδρωμένο. Επομένως, η παρουσία ή η απουσία ιδρώτα από μόνη της δεν αρκεί για να αποκλείσει ή να επιβεβαιώσει τη διάγνωση.
Freepik
Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο;
Αυξημένο κίνδυνο έχουν:
τα βρέφη και τα μικρά παιδιά,
οι ηλικιωμένοι,
τα άτομα με χρόνια νοσήματα, όπως καρδιοπάθειες ή νεφρική νόσο,
όσοι εργάζονται ή αθλούνται σε υψηλές θερμοκρασίες,
όσοι λαμβάνουν ορισμένα φάρμακα που επηρεάζουν τη θερμορύθμιση ή την ισορροπία των υγρών.
Freepik
Τι πρέπει να κάνεις;
Αν κάποιος εμφανίζει συμπτώματα ηλίασης:
Μετέφερέ τον σε σκιερό ή δροσερό χώρο.
Δώσε του να πιει δροσερό νερό, εφόσον έχει τις αισθήσεις του και μπορεί να καταπιεί με ασφάλεια.
Αφαίρεσε τα περιττά ρούχα.
Βοήθησε το σώμα να δροσιστεί με δροσερές κομπρέσες ή κάνοντάς του αέρα
Άφησέ τον να ξεκουραστεί.
Αν όμως υπάρχουν ενδείξεις θερμοπληξίας, κάλεσε αμέσως το 166 ή το 112. Μέχρι να φτάσει ιατρική βοήθεια:
μετέφερε το άτομο σε δροσερό μέρος,
ξεκίνησε ενεργητική ψύξη με δροσερό νερό, βρεγμένες πετσέτες ή παγοκύστες στις μασχάλες, στον αυχένα και στη βουβωνική χώρα,
μην προσπαθήσεις να δώσεις υγρά αν δεν έχει πλήρη επαφή με το περιβάλλον ή δυσκολεύεται να καταπιεί, καθώς υπάρχει κίνδυνος εισρόφησης.
Πώς μπορείς να προστατευτείς;
Η πρόληψη είναι ο καλύτερος τρόπος να αποφύγεις προβλήματα που σχετίζονται με τη ζέστη.
Freepik
Πίνε αρκετά υγρά μέσα στην ημέρα, ακόμη κι αν δεν διψάς.
Απόφυγε την παρατεταμένη έκθεση στον ήλιο, ιδιαίτερα μεταξύ 11:00 και 17:00.
Φόρεσε ελαφριά, ανοιχτόχρωμα ρούχα και καπέλο.
Αναζήτησε σκιερά ή κλιματιζόμενα μέρη όταν η θερμοκρασία είναι πολύ υψηλή.
Μην αφήνεις ποτέ παιδιά, ηλικιωμένους ή κατοικίδια μέσα σε σταθμευμένο αυτοκίνητο, ακόμη και για λίγα λεπτά.
Η έγκαιρη αναγνώριση μπορεί να σώσει ζωές
Η ηλίαση συνήθως αντιμετωπίζεται με ξεκούραση, ενυδάτωση και δροσιά. Η θερμοπληξία, όμως, είναι μια επείγουσα κατάσταση που απαιτεί άμεση ιατρική παρέμβαση. Γνωρίζοντας τις διαφορές και αναγνωρίζοντας έγκαιρα τα προειδοποιητικά σημάδια, μπορούμε να προστατεύσουμε τόσο τον εαυτό μας όσο και τους ανθρώπους γύρω μας κατά τη διάρκεια των πιο ζεστών ημερών του καλοκαιριού.
