Από μικρή ηλικία, πολλοί άνθρωποι μαθαίνουν ότι η αποδοχή έρχεται μέσα από τη συμμόρφωση. Να μη δημιουργούν πρόβλημα. Να μη φέρνουν αντίρρηση. Να είναι «καλά παιδιά». Να βοηθούν, να χαμογελούν, να αντέχουν.
Στην παιδική ηλικία αυτό μπορεί να λειτουργεί προστατευτικά. Στην ενήλικη ζωή, όμως, συχνά γίνεται βάρος.
Τι είναι το «σύνδρομο του καλού παιδιού»
Δεν πρόκειται για επίσημη διάγνωση, αλλά για ένα μοτίβο συμπεριφοράς. Χαρακτηρίζεται από:
- υπερβολική ανάγκη για αποδοχή
- δυσκολία στο «όχι»
- φόβο σύγκρουσης
- έντονη αυτοκριτική
- αίσθηση ευθύνης για τα συναισθήματα των άλλων
Το άτομο προσπαθεί συνεχώς να ικανοποιεί τους γύρω του, ακόμη κι όταν αυτό σημαίνει να αγνοεί τις δικές του ανάγκες.
Γιατί βαραίνει τόσο
Στην αρχή μοιάζει με αρετή. Η καλοσύνη είναι θετική ποιότητα. Όταν όμως γίνεται υποχρέωση, δημιουργεί εσωτερική πίεση.
Η συνεχής προσαρμογή φέρνει:
- συναισθηματική εξάντληση
- συσσωρευμένο θυμό
- έλλειψη ορίων
- αίσθηση ότι «δεν με βλέπουν πραγματικά»
Το παράδοξο είναι ότι όσο περισσότερο προσπαθεί κάποιος να είναι αποδεκτός, τόσο περισσότερο απομακρύνεται από τον αυθεντικό του εαυτό.
Unsplash
Από πού ξεκινά
Συχνά το μοτίβο διαμορφώνεται σε περιβάλλοντα όπου η αγάπη ήταν συνδεδεμένη με την επίδοση ή τη συμπεριφορά. Όταν η αποδοχή εξαρτάται από το να μην «ενοχλείς», μαθαίνεις να προσαρμόζεσαι.
Αυτό γίνεται μηχανισμός επιβίωσης. Αργότερα όμως δεν είναι πλέον απαραίτητος, απλώς παραμένει.
Πώς να το αφήσεις πίσω
Η αλλαγή δεν σημαίνει να γίνεις αδιάφορος. Σημαίνει να αποκτήσεις ισορροπία.
- Ξεκίνα να παρατηρείς πότε λες «ναι» ενώ μέσα σου υπάρχει «όχι».
- Δοκίμασε μικρά, ασφαλή όρια στην καθημερινότητα.
- Αναγνώρισε ότι η απογοήτευση των άλλων δεν σημαίνει απόρριψη.
- Δούλεψε την αυτοεκτίμηση ανεξάρτητα από την επιβεβαίωση.
Η αποδοχή δεν χρειάζεται να αγοράζεται με υπερπροσπάθεια.
Η καλοσύνη χωρίς αυτοακύρωση
Η ενσυναίσθηση και η ευγένεια είναι σημαντικές αξίες. Όταν όμως συνοδεύονται από φόβο, παύουν να είναι ελεύθερη επιλογή.
Το να αφήσει κάποιος πίσω το «σύνδρομο του καλού παιδιού» δεν σημαίνει να πάψει να είναι καλός. Σημαίνει να επιτρέψει στον εαυτό του να είναι αληθινός.
Και η αυθεντικότητα, τελικά, είναι πιο υγιής από την τελειότητα.
Διαβάστε ακόμα
Η ψυχολογία πίσω από τη δυσκολία να συγχωρέσουμε τον εαυτό μας
Το overthinking σε 5 γνώριμα σενάρια και πώς να τα περιορίσεις
