Από το γραφείο στον καναπέ και από εκεί στο αυτοκίνητο ή τα μέσα μεταφοράς. Χωρίς να το καταλαβαίνουμε, ένα μεγάλο μέρος της ημέρας μπορεί να περάσει καθιστό, ακόμη κι αν στο τέλος της εβδομάδας βρίσκουμε χρόνο για γυμναστική.
Η καθιστική ζωή, όμως, δεν αφορά μόνο το αν ασκούμαστε ή όχι. Έχει να κάνει και με τις πολλές συνεχόμενες ώρες που περνάμε χωρίς ιδιαίτερη κίνηση. Και το σώμα μας χρειάζεται μικρά διαλείμματα μέσα στην ημέρα πολύ περισσότερο απ’ όσο ίσως πιστεύουμε.
Πόσες ώρες καθισιού θεωρούνται πολλές;
Δεν υπάρχει ένας συγκεκριμένος αριθμός ωρών μετά τον οποίο το καθισιό γίνεται ξαφνικά επικίνδυνο. Αυτό που δείχνουν οι έρευνες είναι ότι όσο αυξάνεται ο συνολικός χρόνος που περνάμε καθιστοί μέσα στην ημέρα, ιδιαίτερα όταν συνδυάζεται με χαμηλή σωματική δραστηριότητα, τόσο αυξάνονται και ορισμένοι κίνδυνοι για την υγεία.
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας συνιστά στους ενήλικες να περιορίζουν τον χρόνο καθιστικής συμπεριφοράς και να τον αντικαθιστούν, όπου μπορούν, με σωματική δραστηριότητα οποιασδήποτε έντασης. Παράλληλα, προτείνει τουλάχιστον 150-300 λεπτά μέτριας έντασης αερόβιας δραστηριότητας την εβδομάδα ή 75-150 λεπτά έντονης άσκησης.
Με απλά λόγια, το θέμα δεν είναι να φοβάσαι την καρέκλα, αλλά να μη μένεις σε αυτή σχεδόν αμετακίνητος/η για ολόκληρη την ημέρα.
Τι συμβαίνει στο σώμα όταν κάθεσαι για πολλές ώρες;
Η πολύωρη ακινησία σημαίνει ότι οι μεγάλοι μύες του σώματος δουλεύουν λιγότερο και η συνολική ενεργειακή δαπάνη μειώνεται. Μελέτες έχουν συνδέσει τον πολύ υψηλό χρόνο καθιστικής συμπεριφοράς με αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακών παθήσεων, διαβήτη τύπου 2 και πρόωρης θνησιμότητας, ιδιαίτερα όταν δεν υπάρχει αρκετή σωματική δραστηριότητα.
Υπάρχουν και οι πιο άμεσες συνέπειες που πιθανότατα έχεις αισθανθεί έπειτα από μια μεγάλη ημέρα στο γραφείο. Δυσκαμψία, ενόχληση στη μέση ή τον αυχένα και την αίσθηση ότι το σώμα σου χρειάζεται επειγόντως να κινηθεί.
Και αν γυμνάζεσαι;
Η άσκηση έχει σημαντικά οφέλη και μπορεί να περιορίσει μέρος του κινδύνου που συνδέεται με την πολύωρη καθιστική ζωή. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι χρειάζεται να θεωρούμε τις υπόλοιπες ώρες της ημέρας αδιάφορες.
Μπορεί, για παράδειγμα, να κάνεις γυμναστική το απόγευμα και παρ' όλα αυτά να έχεις περάσει σχεδόν όλη την εργάσιμη ημέρα στην ίδια θέση. Γι' αυτό η γενική σύσταση δεν είναι μόνο «γυμνάσου», αλλά και κινήσου περισσότερο μέσα στην καθημερινότητά σου.
Κάθε πότε πρέπει να σηκώνεσαι;
Εδώ δεν υπάρχει ένας μαγικός κανόνας που να ισχύει για όλους. Δεν έχει αποδειχθεί ότι υπάρχει ένα συγκεκριμένο χρονικό όριο, όπως ακριβώς 30 ή 60 λεπτά, μετά το οποίο συμβαίνει κάτι επικίνδυνο στον οργανισμό.
Ωστόσο, το να διακόπτεις τα μεγάλα διαστήματα καθισιού με μικρές περιόδους κίνησης είναι μια καλή συνήθεια. Πρακτικά, μπορείς να χρησιμοποιήσεις ως υπενθύμιση το να σηκώνεσαι περίπου κάθε 30-60 λεπτά, χωρίς να αντιμετωπίζεις αυτόν τον αριθμό ως αυστηρό ιατρικό όριο.
Ακόμη και λίγα λεπτά όρθιος/α, μερικά βήματα στο σπίτι ή στο γραφείο ή μια μικρή διαδρομή για νερό μπορούν να σπάσουν τη συνεχή ακινησία.
Δεν χρειάζεται κάθε διάλειμμα να γίνει workout
Αυτό είναι ίσως και το πιο εύκολο κομμάτι. Δεν χρειάζεται να κάνεις καθίσματα δίπλα στο γραφείο ή να μετατρέψεις κάθε διάλειμμα σε προπόνηση.
Σήκω όταν μιλάς στο τηλέφωνο, πήγαινε να γεμίσεις το ποτήρι σου αντί να έχεις τα πάντα δίπλα σου, περπάτησε λίγο στο διάλειμμα ή χρησιμοποίησε τις σκάλες όταν αυτό είναι εφικτό. Οι μικρές ευκαιρίες για κίνηση μέσα στην ημέρα αθροίζονται.
Το σώμα σου θέλει κίνηση μέσα σε ολόκληρη την ημέρα
Το ζητούμενο δεν είναι να μετράς με άγχος πόσα λεπτά πέρασες στην καρέκλα. Είναι να αποφεύγεις το μοτίβο των πολλών συνεχόμενων ωρών ακινησίας και παράλληλα να εντάσσεις επαρκή άσκηση στην εβδομάδα σου.
Αν η δουλειά σου απαιτεί να κάθεσαι πολλές ώρες, ξεκίνα από κάτι πολύ απλό: σήκω τακτικά και βάλε λίγη κίνηση ανάμεσα στα μεγάλα διαστήματα καθισιού. Μπορεί να φαίνεται μικρή αλλαγή, αλλά είναι μια συνήθεια που αξίζει να γίνει μέρος της καθημερινότητάς σου.
Φωτογραφίες: Unsplash
Διαβα΄στε ακόμα
Τα πόδια σου είναι συνεχώς κρύα; Πότε είναι φυσιολογικό και πότε αξίζει να το ελέγξεις
Μπουκωμένη μύτη χωρίς συνάχι ή κρυολόγημα; Οι πιθανοί «ένοχοι» που βρίσκονται γύρω σου
Ο λαιμός σου σε «γαργαλάει» κάθε πρωί; 5 πράγματα που συμβαίνουν τη νύχτα και μπορεί να ευθύνονται
