Είναι 4 το απόγευμα και ξαφνικά η σοκολάτα στο συρτάρι μοιάζει να σε φωνάζει με το όνομά σου. Μια λιγούρα για κάτι γλυκό πού και πού είναι απολύτως συνηθισμένη και, από μόνη της, δεν αποτελεί ένδειξη ότι υπάρχει πρόβλημα με το σάκχαρό σου.
Όταν όμως η επιθυμία γίνεται πολύ έντονη, εμφανίζεται συστηματικά ή συνοδεύεται από άλλα συμπτώματα, αξίζει να δώσεις λίγη περισσότερη προσοχή.
Και εδώ χρειάζεται μια σημαντική διευκρίνιση: το να θέλεις συχνά γλυκό δεν σημαίνει αυτομάτως ότι έχεις διαβήτη ή υπογλυκαιμία. Οι αιτίες μπορεί να είναι πολύ πιο απλές, από το ότι έχεις μείνει πολλές ώρες χωρίς φαγητό μέχρι τον ανεπαρκή ύπνο ή το στρες.
Γιατί μπορεί να θέλεις τόσο πολύ κάτι γλυκό;
Αν έχεις φάει ελάχιστα μέσα στην ημέρα, έχεις παραλείψει κάποιο γεύμα ή έχουν περάσει πολλές ώρες από την τελευταία φορά που έφαγες, είναι λογικό ο οργανισμός σου να αναζητήσει γρήγορα διαθέσιμη ενέργεια. Τότε τα τρόφιμα με απλούς υδατάνθρακες και ζάχαρη μπορεί να γίνονται ιδιαίτερα δελεαστικά.
Ο ύπνος και το στρες μπορούν επίσης να παίξουν ρόλο. Η έλλειψη ύπνου επηρεάζει την όρεξη και τις διατροφικές επιλογές, ενώ σε περιόδους έντονου στρες μπορεί να αυξηθεί η επιθυμία για τρόφιμα που μας προσφέρουν άμεση ευχαρίστηση.
Άρα, πριν σκεφτείς ότι «κάτι έχω με το σάκχαρό μου», αξίζει να αναρωτηθείς και κάτι πολύ πιο καθημερινό: Έφαγα αρκετά σήμερα; Κοιμήθηκα καλά; Είμαι εξαντλημένος/η ή αγχωμένος/η;

Και τι σχέση έχει τελικά το σάκχαρο;
Η γλυκόζη είναι βασική πηγή ενέργειας για τον οργανισμό και τα επίπεδά της στο αίμα ρυθμίζονται μέσα από ένα σύνθετο σύστημα στο οποίο πρωταγωνιστικό ρόλο έχει η ινσουλίνη.
Όταν το σάκχαρο πέσει πραγματικά χαμηλά -κατάσταση που ονομάζεται υπογλυκαιμία- η πείνα μπορεί να είναι ένα από τα συμπτώματα. Συνήθως όμως δεν εμφανίζεται μόνη της.
Μπορεί να συνυπάρχουν τρέμουλο, εφίδρωση, ζάλη, αδυναμία, ταχυκαρδία, πονοκέφαλος, ευερεθιστότητα ή δυσκολία συγκέντρωσης. Η υπογλυκαιμία είναι συχνότερη σε άτομα με διαβήτη που λαμβάνουν ινσουλίνη ή συγκεκριμένα φάρμακα, ενώ σε ανθρώπους χωρίς διαβήτη είναι πολύ λιγότερο συχνή.
Υπάρχει επίσης η λεγόμενη αντιδραστική υπογλυκαιμία, κατά την οποία το σάκχαρο πέφτει μετά το φαγητό, συνήθως μέσα στις επόμενες λίγες ώρες. Μπορεί να προκαλέσει πείνα ή επιθυμία για γλυκό μαζί με συμπτώματα όπως τρέμουλο, εφίδρωση, ζάλη και αδυναμία. Δεν μπορεί όμως να διαγνωστεί απλώς επειδή κάθε απόγευμα θέλεις ένα μπισκότο.
Η λιγούρα για γλυκό σημαίνει υψηλό σάκχαρο;
Όχι απαραίτητα και αυτό είναι ίσως το σημαντικότερο σημείο.
Η έντονη επιθυμία για γλυκό δεν αποτελεί από μόνη της τυπικό διαγνωστικό σημάδι διαβήτη. Τα συμπτώματα που συνδέονται συχνότερα με τον διαβήτη περιλαμβάνουν αυξημένη δίψα και πείνα, συχνουρία, ανεξήγητη απώλεια βάρους, κόπωση και θολή όραση. Παράλληλα, ο διαβήτης τύπου 2 μπορεί για αρκετό διάστημα να προκαλεί ελάχιστα ή και καθόλου εμφανή συμπτώματα.
Γι' αυτό δεν μπορούμε να καταλάβουμε αν κάποιος έχει υψηλό ή χαμηλό σάκχαρο από το πόσο πολύ θέλει γλυκό. Η απάντηση δίνεται με την κατάλληλη ιατρική αξιολόγηση και, όταν χρειάζεται, με εξετάσεις αίματος.

Πότε αξίζει να το ελέγξεις;
Αν απλώς σου αρέσει κάτι γλυκό μετά το φαγητό ή σε πιάνει περιστασιακά μια λιγούρα, δεν υπάρχει λόγος να θεωρήσεις ότι αυτό αποτελεί σύμπτωμα κάποιας πάθησης.
Αν όμως η έντονη πείνα ή οι λιγούρες εμφανίζονται επίμονα μαζί με πολύ έντονη δίψα, συχνουρία, ανεξήγητη απώλεια βάρους, θολή όραση ή ασυνήθιστη κόπωση, είναι καλό να το συζητήσεις με γιατρό.
Πρόκειται για συμπτώματα που μπορεί να εμφανίζονται στον διαβήτη και χρειάζονται αξιολόγηση, χωρίς φυσικά να σημαίνει ότι όποιος τα παρουσιάζει έχει απαραίτητα διαβήτη.
Αν πάλι η επιθυμία για φαγητό συνοδεύεται από επεισόδια με τρέμουλο, έντονη εφίδρωση, ζάλη, ταχυκαρδία ή σύγχυση –ιδιαίτερα αν δεν έχεις διαβήτη– χρειάζεται επίσης ιατρική αξιολόγηση για να διαπιστωθεί αν πράγματι υπάρχει υπογλυκαιμία ή κάποια άλλη αιτία.
Μην προσπαθείς να «διαγνώσεις» το σάκχαρό σου από μια λιγούρα
Το ότι στις 5 το απόγευμα θα έδινες τα πάντα για ένα κομμάτι σοκολάτα μπορεί να σημαίνει απλώς ότι το μεσημεριανό σου ήταν στις 12, ότι κοιμήθηκες πέντε ώρες ή ότι είχες μια εξαντλητική ημέρα.
Η συχνή επιθυμία για γλυκό αξίζει να την παρατηρείς, ειδικά αν αποτελεί καινούργια αλλαγή για σένα. Αυτό που κάνει τη διαφορά, όμως, είναι η συνολική εικόνα και τα συμπτώματα που τη συνοδεύουν, όχι η λιγούρα από μόνη της.
Και αν υπάρχει πραγματική υποψία ότι κάτι συμβαίνει με το σάκχαρό σου, η απάντηση δεν βρίσκεται στο πόσο συχνά ανοίγεις το ντουλάπι με τα γλυκά, αλλά στον κατάλληλο ιατρικό έλεγχο.
Φωτογραφίες: Unsplash
Διαβάστε ακόμα
Τα πόδια σου είναι συνεχώς κρύα; Πότε είναι φυσιολογικό και πότε αξίζει να το ελέγξεις
Μπουκωμένη μύτη χωρίς συνάχι ή κρυολόγημα; Οι πιθανοί «ένοχοι» που βρίσκονται γύρω σου
Ο λαιμός σου σε «γαργαλάει» κάθε πρωί; 5 πράγματα που συμβαίνουν τη νύχτα και μπορεί να ευθύνονται