Δεν είναι απλώς μία μεγάλη θρησκευτική γιορτή. Για την Ορθόδοξη Εκκλησία η 15η Αυγούστου έχει τόσο ιδιαίτερη σημασία, ώστε εδώ και χρόνια έχει επικρατήσει να αποκαλείται «Πάσχα του καλοκαιριού».
Κάθε χρόνο, στην καρδιά του Αυγούστου, η Ελλάδα μοιάζει να σταματά για λίγο. Οι πόλεις αδειάζουν, τα χωριά γεμίζουν, οι εκκλησίες ανοίγουν από νωρίς και σχεδόν σε κάθε γωνιά της χώρας υπάρχει ένα πανηγύρι, ένα οικογενειακό τραπέζι ή μια τοπική παράδοση που περνά από γενιά σε γενιά.
Ο Δεκαπενταύγουστος είναι μία από τις μεγαλύτερες γιορτές της Ορθοδοξίας και η σημαντικότερη από όσες είναι αφιερωμένες στην Παναγία. Δεν είναι τυχαίο, λοιπόν, που έχει αποκτήσει τον χαρακτηρισμό «Πάσχα του καλοκαιριού».
Στις 15 Αυγούστου η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά την Κοίμηση της Θεοτόκου. Η λέξη «Κοίμηση» χρησιμοποιείται αντί του θανάτου και αυτό βρίσκεται στην καρδιά του νοήματος της γιορτής: σύμφωνα με την ορθόδοξη παράδοση, το γεγονός δεν αντιμετωπίζεται ως ένα θλιβερό τέλος αλλά ως πέρασμα από την επίγεια ζωή στην αιώνια ζωή και ως μετάσταση της Θεοτόκου στους ουρανούς. Γι' αυτό και, παρά το γεγονός ότι πρόκειται για την Κοίμησή της, η ημέρα έχει πανηγυρικό και όχι πένθιμο χαρακτήρα.
Τι σχέση έχει με το Πάσχα;
Η σύνδεση γίνεται πιο εύκολα κατανοητή αν δούμε όσα προηγούνται της 15ης Αυγούστου. Όπως πριν από το Πάσχα υπάρχει περίοδος νηστείας και πνευματικής προετοιμασίας, έτσι και πριν από την Κοίμηση της Θεοτόκου προηγείται η νηστεία του Δεκαπενταύγουστου, από την 1η έως τις 14 Αυγούστου. Η συγκεκριμένη περίοδος νηστείας πήρε τη σημερινή ενιαία μορφή της τον 10ο αιώνα, ενώ κατά τη διάρκειά της ψάλλονται στις εκκλησίες οι γνωστές Παρακλήσεις προς την Παναγία.
Υπάρχει όμως και ένας βαθύτερος συμβολισμός. Όπως το Πάσχα είναι άμεσα συνδεδεμένο με τη νίκη της ζωής απέναντι στον θάνατο, έτσι και η Κοίμηση της Θεοτόκου, μέσα στην ορθόδοξη παράδοση, δεν βιώνεται ως οριστικός αποχωρισμός. Αυτός είναι και ένας από τους λόγους που η ημέρα είναι γεμάτη φως, γιορτή και χαρά και όχι μόνο θρησκευτική κατάνυξη.
Και κάπως έτσι ο Δεκαπενταύγουστος ξεπέρασε εδώ και πολύ καιρό τα στενά όρια μιας ημερομηνίας του εκκλησιαστικού ημερολογίου. Έγινε μέρος του ελληνικού καλοκαιριού.
Από την Τήνο και την Πάρο μέχρι τα μικρότερα χωριά της ηπειρωτικής Ελλάδας, οι λιτανείες συναντούν τα πανηγύρια, τα μεγάλα τραπέζια στήνονται στις πλατείες και άνθρωποι που μπορεί να ζουν όλο τον χρόνο μακριά επιστρέφουν στον τόπο καταγωγής τους. Σε ορισμένα νησιά μάλιστα περιφέρεται επιτάφιος προς τιμήν της Παναγίας, μια ακόμη εικόνα που θυμίζει έντονα το Πάσχα.
Διαβάστε ακόμα
Κάποιες Μαρίες γιορτάζουν τον Δεκαπενταύγουστο και άλλες όχι. Ξέρεις για ποιο λόγο;
Το ελληνικό νησί όπου ο Δεκαπενταύγουστος κρατά εννέα ημέρες
