Πρόκειται για μια τραγική ιστορία που λέει πολλά για τις καθημερινές σχέσεις εξουσίας. Την Πέμπτη 19 Φεβρουαρίου, ένας 37χρονος άνδρας καταδικάστηκε από αυστριακό δικαστήριο σε ποινή φυλάκισης πέντε μηνών με αναστολή, επειδή εγκατέλειψε τη σύντροφό του στο βουνό. Η νεαρή γυναίκα πέθανε από υποθερμία.
Τον Ιανουάριο του 2025, ο έμπειρος αυτός ορειβάτης είχε ξεκινήσει μια χειμερινή ανάβαση στην ψηλότερη κορυφή της Αυστρίας μαζί με τη σύντροφό του, η οποία είχε πολύ λιγότερη εμπειρία. Οι καιρικές συνθήκες επιδεινώθηκαν. Γύρω στις 2:00 τα ξημερώματα, την άφησε μόνη της, εξαντλημένη και στο κρύο, ισχυριζόμενος ότι πήγαινε «να ζητήσει βοήθεια». Ωστόσο, κατά τη διάρκεια της δίκης, μια πρώην σύντροφός του περιέγραψε ένα παρόμοιο περιστατικό, και εκείνη είχε εγκαταλειφθεί μέσα στη νύχτα στο ίδιο βουνό, επειδή τη θεωρούσε «πολύ αργή». Θυμάται να κλαίει και να ουρλιάζει, ενώ εκείνος απομακρυνόταν χωρίς να γυρίσει καν το κεφάλι.
Δεκάδες γυναίκες καταγγέλλουν ότι εγκαταλείφθηκαν στην ύπαιθρο από τους συντρόφους τους
Τις τελευταίες ημέρες, ένας όρος κυκλοφορεί για να περιγράψει αυτές τις καταστάσεις, «αλπικό διαζύγιο». Αν και οι ιστορίες που έρχονται στο φως δεν έχουν όλες τόσο δραματική κατάληξη, αφηγούνται όλες το ίδιο μοτίβο. Πριν από λίγες ημέρες, μια νεαρή Αμερικανίδα ανέβασε ένα βίντεο στο TikTok στο οποίο κλαίει, περπατώντας μόνη της μέσα σε ένα φαράγγι. «Πηγαίνεις για πεζοπορία μαζί του και σε αφήνει μόνη. Και τότε συνειδητοποιείς ότι ίσως δεν σε αγάπησε ποτέ πραγματικά». Στις 27 Φεβρουαρίου, το βίντεο είχε ξεπεράσει τις 18 εκατομμύρια προβολές.
@everafteriya #venting ♬ levitation - Aaron Hibell & Felsmann + Tiley
Η απήχηση εξηγείται από την ταύτιση. Δεκάδες και δεκάδες γυναίκες, που έμειναν μόνες σε ένα μονοπάτι, σε μια πίστα σκι ή στην άκρη ενός έρημου δρόμου μετά από έναν καβγά ή επειδή κρίθηκαν «πολύ αργές», μοιράζονται παρόμοιες εμπειρίες στα social media.
«Ο πρώην σύζυγός μου το έκανε αυτό σε κάθε πεζοπορία. Είχα άσθμα και λιγότερη εμπειρία. Τον ενδιέφερε περισσότερο η απόδοσή του παρά η ασφάλειά μου», έγραψε μια γυναίκα στο Reddit.
«Ο πατέρας μου άφησε εμένα και τη μητέρα μου σε έναν σταθμό ξεκούρασης στην εθνική οδό, τότε που τα κινητά τηλέφωνα ήταν ακόμη σπάνια. Επέστρεψε τέσσερις ώρες αργότερα, ικανοποιημένος που μας είχε “δώσει ένα μάθημα”», αφηγείται μια άλλη.
«Ο πρώην μου με άφησε στην άκρη του δρόμου στις 4 το πρωί, χωρίς τηλέφωνο. Μου είπε ότι ήταν αστείο».
Η εγκατάλειψη του/της συντρόφου στην ύπαιθρο είναι μορφή ενδοοικογενειακής βίας
Η έκφραση «αλπικό διαζύγιο», σύμφωνα με τη Huffington Post, προέρχεται από ένα διήγημα του Σκωτσέζου συγγραφέα Robert Barr, που δημοσιεύτηκε το 1893 και μεταφράστηκε στα γαλλικά το 1983 με τον τίτλο «Un divorce à la montagne» («Ένα διαζύγιο στο βουνό»). Η ιστορία αφηγείται έναν άνδρα που, αδυνατώντας να πάρει διαζύγιο, σχεδιάζει να προκαλέσει τον θάνατο της συζύγου του κατά τη διάρκεια ενός ταξιδιού στις ελβετικές Άλπεις. Πάνω από έναν αιώνα αργότερα, ο όρος χρησιμοποιείται για να περιγράψει καταστάσεις που, παρότι δεν περιλαμβάνουν σχέδιο γυναικοκτονίας, βασίζονται στην ίδια λογική, την τιμωρία του άλλου μέσω της εγκατάλειψης.
Διότι πρόκειται πράγματι για μια μορφή ενδοοικογενειακής βίας. Το να εγκαταλείπεις τη σύντροφό σου σε ένα απομονωμένο σημείο, ή να περπατάς επίμονα πολύ μπροστά της, δεν είναι απλώς μια διαφωνία για τον ρυθμό. Είναι ένας τρόπος επιβολής, ένας τρόπος να υπενθυμίζεις ποιος έχει τον έλεγχο και ποιος πρέπει να προσαρμοστεί. Πρόκειται για ψυχολογική βία που δεν αφήνει πάντα ορατά σημάδια, αλλά εντάσσεται σε μια δυναμική πατριαρχικής κυριαρχίας.
