Μια κουταλιά ελαιόλαδο μόλις ξυπνήσεις. Για πολλούς ανθρώπους στη Μεσόγειο, αυτή η συνήθεια αποτελεί μέρος της καθημερινότητάς τους εδώ και δεκαετίες. Τα τελευταία χρόνια, όμως, η τάση αυτή έχει γίνει ιδιαίτερα δημοφιλής και στα social media, στα podcasts και στα περιοδικά ευεξίας.
Πολλοί υποστηρίζουν ότι το ελαιόλαδο με άδειο στομάχι βοηθά στην πέψη, μειώνει τις φλεγμονές και «ενεργοποιεί» τον μεταβολισμό. Πόσα από αυτά ισχύουν πραγματικά;
Photo by Seval Torun on Unsplash
Τι κάνει το ελαιόλαδο τόσο ξεχωριστό;
Το εξαιρετικά παρθένο ελαιόλαδο περιέχει κυρίως μονοακόρεστα λιπαρά οξέα, με σημαντικότερο το ελαϊκό οξύ. Παράλληλα, είναι πλούσιο σε πολύτιμες φυτικές ενώσεις, όπως η ελαιοευρωπαΐνη και η ελαιοκανθάλη, καθώς και σε βιταμίνη Ε. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι πολυφαινόλες, ουσίες με αντιοξειδωτική και αντιφλεγμονώδη δράση που φαίνεται να συμβάλλουν στην προστασία της καρδιάς και των αγγείων.
Αξίζει να σημειωθεί ότι αυτές οι ευεργετικές ενώσεις βρίσκονται κυρίως στο εξαιρετικά παρθένο ελαιόλαδο. Η ποιότητά του εξαρτάται από την προέλευση, την επεξεργασία και τον τρόπο αποθήκευσης.
Τι λένε οι μελέτες για την καρδιά;
Μία από τις σημαντικότερες έρευνες που έχουν γίνει για το ελαιόλαδο είναι η ισπανική μελέτη PREDIMED, η οποία παρακολούθησε για χρόνια άτομα με αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι όσοι ακολουθούσαν μεσογειακή διατροφή εμπλουτισμένη με εξαιρετικά παρθένο ελαιόλαδο είχαν σημαντικά λιγότερα καρδιαγγειακά επεισόδια, όπως εμφράγματα και εγκεφαλικά.
Παράλληλα, παρατηρήθηκε μικρότερος κίνδυνος εμφάνισης διαβήτη τύπου 2 και χαμηλότερη καρδιαγγειακή θνησιμότητα. Το σημαντικό όμως είναι ότι τα οφέλη συνδέθηκαν με τη συστηματική κατανάλωση ελαιολάδου στο πλαίσιο μιας συνολικά υγιεινής διατροφής και όχι με τη λήψη μιας μόνο κουταλιάς το πρωί.
Photo by Drawchicken Studio on Unsplash
Μπορεί να βοηθήσει στη φλεγμονή και τη χοληστερίνη;
Οι έρευνες δείχνουν ότι τα ελαιόλαδα με υψηλή περιεκτικότητα σε πολυφαινόλες μπορούν να συμβάλουν:
Στη μείωση της οξειδωμένης LDL («κακής») χοληστερίνης.
Στη βελτίωση της λειτουργίας των αγγείων.
Στη ρύθμιση δεικτών φλεγμονής.
Στην καλύτερη ευαισθησία στην ινσουλίνη.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον συγκεντρώνει η ελαιοκανθάλη, μια φυσική ουσία με αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες που μελετάται έντονα τα τελευταία χρόνια.
Βοηθά πραγματικά την πέψη;
Πολλοί άνθρωποι αναφέρουν ότι μια μικρή ποσότητα ελαιολάδου το πρωί βοηθά το πεπτικό τους σύστημα να λειτουργεί καλύτερα. Αυτό έχει μια λογική εξήγηση, καθώς το λίπος διεγείρει την έκκριση χολής, η οποία συμμετέχει στη διαδικασία της πέψης.
Ωστόσο, μέχρι σήμερα δεν υπάρχουν επαρκή επιστημονικά στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι το ελαιόλαδο είναι πιο αποτελεσματικό όταν καταναλώνεται με άδειο στομάχι.
Τι ισχύει για το «detox»;
Εδώ τα πράγματα είναι πιο ξεκάθαρα. Οι ισχυρισμοί ότι το ελαιόλαδο «αποτοξινώνει» τον οργανισμό, καθαρίζει το έντερο ή επιταχύνει σημαντικά την καύση λίπους δεν υποστηρίζονται από ισχυρές επιστημονικές αποδείξεις. Ο οργανισμός διαθέτει ήδη φυσικούς μηχανισμούς αποτοξίνωσης μέσω του ήπατος και των νεφρών και δεν φαίνεται ότι μια κουταλιά ελαιόλαδο μπορεί να ενισχύσει σημαντικά αυτή τη διαδικασία.
Πώς μπορείς να το εντάξεις στην καθημερινότητά σου;
Αν θέλεις να δοκιμάσεις αυτή τη συνήθεια, προτίμησε ένα ποιοτικό εξαιρετικά παρθένο ελαιόλαδο. Μπορείς να καταναλώσεις ένα κουταλάκι του γλυκού μόλις ξυπνήσεις ή να το συνδυάσεις με λίγες σταγόνες λεμόνι. Αν δεν έχεις συνηθίσει τα λιπαρά το πρωί, ξεκίνα με μικρή ποσότητα και δες πώς αντιδρά ο οργανισμός σου.
Ποιοι πρέπει να είναι πιο προσεκτικοί;
Παρότι το εξαιρετικά παρθένο ελαιόλαδο θεωρείται γενικά ασφαλές και ωφέλιμο για τους περισσότερους ανθρώπους, υπάρχουν ορισμένες περιπτώσεις όπου χρειάζεται προσοχή.
Άτομα με πέτρες στη χολή ή προβλήματα στη χοληδόχο κύστη καλό είναι να συμβουλεύονται τον γιατρό τους πριν υιοθετήσουν τη συνήθεια της κατανάλωσης ελαιολάδου με άδειο στομάχι. Το λίπος διεγείρει την έκκριση χολής και μπορεί να προκαλέσει ενοχλήσεις σε όσους έχουν ήδη προβλήματα στη χοληδόχο κύστη ή στους χοληφόρους πόρους.
Άτομα με δυσανεξία στα λιπαρά ενδέχεται να εμφανίσουν ναυτία, φούσκωμα ή στομαχικές ενοχλήσεις όταν καταναλώνουν λάδι νωρίς το πρωί. Σε αυτές τις περιπτώσεις, είναι προτιμότερο να ξεκινήσουν με πολύ μικρή ποσότητα ή να το καταναλώνουν μαζί με το πρωινό τους.
Όσοι ακολουθούν πρόγραμμα απώλειας βάρους θα πρέπει να θυμούνται ότι, παρά τα οφέλη του, το ελαιόλαδο παραμένει μια τροφή με αρκετές θερμίδες. Ένα κουτάλι της σούπας περιέχει περίπου 120 θερμίδες, επομένως η ποσότητα που καταναλώνεται πρέπει να υπολογίζεται στο συνολικό ημερήσιο διατροφικό πλάνο.
Το εξαιρετικά παρθένο ελαιόλαδο είναι αναμφίβολα ένα από τα πιο υγιεινά τρόφιμα της μεσογειακής διατροφής. Οι μελέτες δείχνουν ότι μπορεί να ωφελήσει την καρδιά, τα αγγεία και τον μεταβολισμό όταν καταναλώνεται συστηματικά.
Ωστόσο, δεν υπάρχουν ακόμη επαρκείς αποδείξεις ότι η κατανάλωσή του με άδειο στομάχι προσφέρει επιπλέον οφέλη σε σχέση με την κατανάλωσή του κατά τη διάρκεια της ημέρας. Αυτό που φαίνεται να έχει μεγαλύτερη σημασία δεν είναι η ώρα που θα το καταναλώσεις, αλλά η ποιότητα του ελαιολάδου και η σταθερή ένταξή του σε μια ισορροπημένη διατροφή.
Διαβάστε ακόμα
6 τροφές που περιέχουν περισσότερα ωμέγα-3 από τον σολομό
Φούσκωμα: Το πλούσιο σε φυτικές ίνες φρούτο που οι διατροφολόγοι προτείνουν να τρώτε δύο φορές την ημέρα
