Σας έχει καταβάλει η επαγγελματική σας πορεία; Δεν είστε οι μόνοι. Αν δεν μπορείτε πλέον να μετρήσετε τα χρόνια που δουλεύετε στα δάχτυλα των δύο χεριών, τότε ίσως πλησιάζετε αυτό που ονομάζεται «κρίση μέσης καριέρας».

Αν ξαφνικά περάσατε από το να αισθάνεστε η «καινούργια» στο γραφείο στο να συνειδητοποιείτε ότι βρίσκεστε... στις αρχές της μέσης επαγγελματικής σας διαδρομής, αν αναρωτιέστε «Θα δουλεύω στ' αλήθεια για όλη την υπόλοιπη ζωή μου; Τι κάνω τελικά με τη ζωή μου;», καλωσορίσατε στην κρίση μέσης καριέρας.

Πότε αρχίζει η «μέση καριέρα»;

Αν ψάξετε πληροφορίες, θα βρείτε πολλές διαφορετικές απόψεις για το πότε ξεκινά η μέση της επαγγελματικής ζωής. Συνήθως θεωρείται ότι αφορά εργαζομένους ηλικίας 35 έως 54 ετών, ή ανθρώπους που έχουν ήδη συμπληρώσει 15 έως 25 χρόνια εργασιακής εμπειρίας.

Η αρχή μιας καριέρας είναι γεμάτη ενθουσιασμό. Αναπτύσσετε δεξιότητες, τις εφαρμόζετε στην πράξη, δημιουργείτε επαγγελματικές γνωριμίες και ανεβαίνετε σταδιακά την επαγγελματική κλίμακα. Η μέση της διαδρομής, όμως, είναι συνήθως λιγότερο συναρπαστική.

Στο άρθρο της "Is this it? The rise of the mid-career crisis", η Jess Annison γράφει:

«Οι μαραθωνοδρόμοι αποκαλούν αυτό το στάδιο "τα δύσκολα χιλιόμετρα της μέσης", όταν οι πόνοι αρχίζουν να γίνονται αισθητοί, ενώ απομένει ακόμη πολύς δρόμος μέχρι τον τερματισμό. Οι συγγραφείς μυθιστορημάτων προσπαθούν να αποφύγουν τα "χαλαρά μεσαία κεφάλαια", εκεί όπου η πλοκή μοιάζει να χάνει τη δυναμική της και δεν είναι ξεκάθαρο πού οδηγεί η ιστορία».

Συμπτώματα μιας κρίσης μέσης καριέρας

Η κρίση μέσης καριέρας μοιάζει αρκετά με τη γνωστή κρίση μέσης ηλικίας. Η βασική διαφορά είναι ότι εδώ η αβεβαιότητα και η απογοήτευση επικεντρώνονται κυρίως στη δουλειά και στην επαγγελματική πορεία. Αν πιστεύετε ότι ίσως τη βιώνετε, είναι πιθανό να εμφανίζετε κάποια από τα παρακάτω συμπτώματα:

* Άγχος
* Δυσαρέσκεια
* Ανησυχία και αίσθημα ανικανοποίητου
* Έλλειψη κινήτρων
* Επαγγελματική εξουθένωση (burnout)
* Συνεχή νοσταλγία για το παρελθόν
* Κατάθλιψη ή έντονες μεταβολές στη διάθεση
* Απομόνωση
* Έλλειψη κατεύθυνσης
* Δυσκολία στη λήψη αποφάσεων
* Καταστροφικές σκέψεις.

Η αναγνώριση αυτών των ενδείξεων είναι το πρώτο βήμα για να τις αντιμετωπίσετε.

Αναρωτηθείτε:

* Είστε δυσαρεστημένοι με το επάγγελμά σας ή μόνο με τη συγκεκριμένη θέση εργασίας;
* Έχετε παραμείνει υπερβολικά πολλά χρόνια στην ίδια δουλειά;
* Σας φαίνεται τόσο αγχωτική η αλλαγή, ώστε ούτε καν σκέφτεστε να αναζητήσετε νέα εργασία;
* Πιστεύετε ότι είναι πλέον αργά για μια ριζική επαγγελματική αλλαγή;

Freepik

Γιατί συμβαίνουν οι κρίσεις στη μέση της καριέρας

Πρώτα απ' όλα, είναι απολύτως φυσιολογικό να νιώθει κανείς αβεβαιότητα σχετικά με την επαγγελματική του πορεία. Κατά μέσο όρο, οι άνθρωποι περνούν περισσότερες από 90.000 ώρες εργαζόμενοι – δηλαδή περίπου 10 χρόνια της ζωής τους στη δουλειά. Και, δυστυχώς, οι επαγγελματικές διαδρομές γίνονται ολοένα και μεγαλύτερες, καθώς η συνταξιοδότηση μετατίθεται όλο και πιο πίσω.

Στασιμότητα στην καριέρα και οι παγίδες της σύγκρισης

Αν φτάσετε στη μέση της επαγγελματικής σας πορείας νιώθοντας στάσιμοι ή ανεκπλήρωτοι, ίσως βρίσκεστε κοντά σε μια κρίση. Πολλοί άνθρωποι συνειδητοποιούν ότι η καριέρα τους δεν εξελίχθηκε όπως είχαν ονειρευτεί.

Το επόμενο –και συχνά καταστροφικό– βήμα είναι να αρχίσουν να συγκρίνουν τον εαυτό τους με συνομηλίκους ή συναδέλφους που φαίνεται να έχουν μεγαλύτερη επιτυχία ή μεγαλύτερη επαγγελματική ικανοποίηση. Αυτές οι συγκρίσεις συχνά γεννούν αισθήματα ανεπάρκειας και αποτυχίας.

Απώλεια ενδιαφέροντος και επιθυμία για νέα επαγγελματική πορεία

Αν η δουλειά σας δεν σας εμπνέει πλέον, μπορεί να αισθάνεστε ταυτόχρονα απογοήτευση και πανικό.

Αυτό σημαίνει ότι το επάγγελμα που επιλέξατε δεν σας ταιριάζει πια; Υπάρχει κάποιος άλλος κλάδος που θα σας ενδιέφερε να ακολουθήσετε; Αξίζει να διερευνήσετε γιατί χάσατε το ενδιαφέρον σας και να αποφασίσετε ποια είναι η καλύτερη επόμενη κίνηση.

Επαγγελματική εξουθένωση (Burnout)

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας αναγνωρίζει την επαγγελματική εξουθένωση ως υπαρκτό φαινόμενο.

Υπερβολικός φόρτος εργασίας, χρόνιο άγχος και έλλειψη ισορροπίας ανάμεσα στην επαγγελματική και την προσωπική ζωή μπορούν να οδηγήσουν σε burnout. Δεν είναι λοιπόν περίεργο που πολλοί άνθρωποι αρχίζουν τότε να αμφισβητούν τις επαγγελματικές τους επιλογές.

Οικονομικές ανησυχίες

Τα οικονομικά είναι άρρηκτα συνδεδεμένα με την καριέρα μας. Στις περισσότερες κοινωνίες, τα χρήματα θεωρούνται και ένδειξη επιτυχίας.

Μπορεί η εργασία σας να σας εξασφαλίσει ένα άνετο σπίτι, ένα καλό αυτοκίνητο ή τις διακοπές που ονειρεύεστε;

Αν η δουλειά σας δεν υποστηρίζει τον τρόπο ζωής που επιθυμείτε ή δεν σας βοηθά να προχωρήσετε μπροστά, είναι εύκολο να νιώσετε εγκλωβισμένοι.

Οικογενειακά ζητήματα και θέματα υγείας

Προβλήματα υγείας –δικά σας ή αγαπημένων σας προσώπων– μπορεί να σας αναγκάσουν να επανεξετάσετε τις προτεραιότητές σας και να κάνετε σημαντικές αλλαγές στην επαγγελματική σας πορεία.

Παράλληλα, η μέση της καριέρας συμπίπτει συχνά με τη δημιουργία ή την ανάπτυξη της οικογένειας. Η ανατροφή παιδιών ή η φροντίδα συγγενών κάνει πολλούς ανθρώπους να αναζητούν μια εργασία που να ταιριάζει καλύτερα στις προσωπικές τους ανάγκες.

Αναδιοργάνωση εταιρείας ή απολύσεις

Οι οργανωτικές αλλαγές, οι απολύσεις ή οι αλλαγές στη διοίκηση μπορούν να δημιουργήσουν μεγάλη ανασφάλεια.

Ακόμη και όσοι διατηρούν τη θέση τους μετά από μια αναδιοργάνωση, συχνά ανησυχούν για την εργασιακή τους ασφάλεια και τις μελλοντικές επαγγελματικές προοπτικές.

To aίσθημα ότι δεν σας εκτιμούν

Όταν οι προσπάθειες και η συνεισφορά σας δεν αναγνωρίζονται, είναι φυσικό να δημιουργούνται απογοήτευση, πικρία και αμφιβολίες για το αν αξίζει να συνεχίσετε στην ίδια επαγγελματική πορεία.

Αλλαγή αξιών

Καθώς μεγαλώνουμε, αλλάζουν και οι προσωπικές μας αξίες.

Πολλοί άνθρωποι στη μέση της καριέρας τους διαπιστώνουν ότι η εργασία που κάποτε τους εξέφραζε δεν ανταποκρίνεται πλέον στους σημερινούς στόχους και τις προτεραιότητές τους.

Η κοινωνία συχνά μας κάνει να πιστεύουμε ότι πρέπει να ακολουθούμε μία μόνο επαγγελματική διαδρομή. Στην πραγματικότητα, είναι απολύτως φυσιολογικό οι αξίες και οι επιθυμίες μας να εξελίσσονται.

Η καριέρα και ο τρόπος ζωής που ταίριαζαν σε έναν άνθρωπο στα 24 του χρόνια, είναι πολύ πιθανό να μην τον εκφράζουν πια στα 44 του.

Η αλλαγή αποτελεί φυσικό κομμάτι τόσο της προσωπικής όσο και της επαγγελματικής εξέλιξης.

Photo by LinkedIn Sales Solutions on Unsplash

Πώς να ξεπεράσετε μια κρίση στη μέση της καριέρας

Υπάρχουν μερικές απλές υπενθυμίσεις που μπορούν να σας βοηθήσουν όταν περνάτε μια δύσκολη περίοδο, είτε προσωπικά είτε επαγγελματικά.

Ίσως σας φαίνεται επιφανειακό, αλλά ένα θετικό σύνθημα ή μια φράση ενθάρρυνσης μπορεί να αποδειχθεί πολύ χρήσιμη στις στιγμές πανικού. Σκεφτείτε το σαν το μικρό αλλά πολύτιμο εργαλείο ενός ελβετικού σουγιά: μικρό, αλλά ικανό να σας βοηθήσει όταν το χρειάζεστε περισσότερο.

Ακολουθούν μερικές τεχνικές που ίσως σας φανούν χρήσιμες

1. Δώστε νέο νόημα στα συναισθήματά σας

Πείτε στον εαυτό σας τι πραγματικά αισθάνεστε. Για παράδειγμα, όταν είστε αγχωμένοι, δοκιμάστε να πείτε: «Δεν είμαι αγχωμένος, είμαι ενθουσιασμένος».

Μπορεί να μην ξεγελάτε πάντα τον εγκέφαλό σας, αλλά αυτή η αλλαγή οπτικής συχνά βοηθά.

2. Εστιάστε στις δυνατότητες

Μετατρέψτε τις αρνητικές και παρεισφρητικές σκέψεις σε θετικές προοπτικές.

Αντί να λέτε: «Είμαι πολύ μεγάλος για να ξεκινήσω κάτι νέο», «Δεν έχω αρκετή εμπειρία», «Είναι πολύ αργά» δοκιμάστε να αναρωτηθείτε:

* Κι αν δεν είμαι πολύ μεγάλος για μια νέα αρχή;
* Κι αν μια αλλαγή καριέρας ανοίξει απρόσμενες ευκαιρίες;
* Κι αν επιστρέψω στις σπουδές και αποκτήσω νέες δεξιότητες;
* Κι αν αυτή η απόλυση είναι στην πραγματικότητα η αρχή ενός συναρπαστικού νέου κεφαλαίου;

Πολλοί άνθρωποι γνώρισαν τη μεγαλύτερη επιτυχία τους αργότερα στη ζωή και μάλιστα ακολουθώντας έναν εντελώς διαφορετικό δρόμο από εκείνον που είχαν αρχικά επιλέξει.

3. Θυμηθείτε ότι αξίζετε τη θέση σας

Τα τελευταία χρόνια απομακρύνομαι από την έννοια του «συνδρόμου του απατεώνα» (imposter syndrome).

Αν αισθανόμαστε ότι δεν αξίζουμε τη θέση μας, πολλές φορές αυτό οφείλεται στα περιοριστικά μηνύματα που έχουμε ακούσει από μικρή ηλικία ή στις κοινωνικές προκαταλήψεις που εξακολουθούν να υπάρχουν.

Αυτό δεν σημαίνει ότι οι αμφιβολίες δεν είναι πραγματικές. Είναι πραγματικές. Όμως δεν είναι δική σας ευθύνη που υπάρχουν. Αντί να σκέφτεστε ότι «πάσχετε από σύνδρομο του απατεώνα», θυμηθείτε: Ανήκετε εκεί που βρίσκεστε. Έχετε κερδίσει τη θέση σας. Και, όπως ξεπεράσατε τόσες δυσκολίες μέχρι σήμερα, έτσι θα ξεπεράσετε και αυτή.

4. Μιλήστε γι' αυτό

Μην κρατάτε αυτές τις σκέψεις μόνο για τον εαυτό σας.Είναι πολύ πιθανό πολλοί άνθρωποι γύρω σας να βιώνουν ακριβώς την ίδια κατάσταση. Ίσως γι' αυτό διαβάζετε και αυτό το άρθρο. Δεν είστε μόνοι. Μιλήστε με τους γονείς σας. Πιθανότατα πέρασαν κάτι αντίστοιχο. Συζητήστε με φίλους, συναδέλφους, μέντορες ή ανθρώπους που εμπιστεύεστε.

Σχεδόν σίγουρα θα διαπιστώσετε ότι έχετε πολλά κοινά. Ανταλλάξτε εμπειρίες, στρατηγικές αντιμετώπισης και πηγές έμπνευσης. Η αμοιβαία υποστήριξη μπορεί να κάνει τη διαφορά.

Διαβάστε ακόμα:

Πώς να πεις «όχι» σε επιπλέον δουλειά χωρίς να βλάψεις την καριέρα σου

Οι πιο οργανωμένοι εργαζόμενοι δεν φεύγουν ποτέ για διακοπές πριν κάνουν αυτά τα 5 πράγματα