Η αποξήρανση είναι μία από τις αρχαιότερες μεθόδους συντήρησης τροφίμων. Ενώ οι πρόγονοί μας βασίζονταν στον ήλιο για να στεγνώσουν τα τρόφιμα, σήμερα διαθέτουμε επαγγελματικό εξοπλισμό και οικιακές συσκευές που αφαιρούν την υγρασία στην οποία αναπτύσσονται τα βακτήρια. Αυτή η διαδικασία διατηρεί τα τρόφιμα για πολύ μεγαλύτερο χρονικό διάστημα από τη φυσιολογική διάρκεια ζωής τους.
Τα αποξηραμένα τρόφιμα μπορούν να αποτελέσουν μια πιο υγιεινή εναλλακτική λύση ως σνακ και μπορείτε να τα προσθέσετε σε σαλάτες, βρώμη, αρτοσκευάσματα και smoothies. Επειδή επανυδατώνονται σε υγρά, είναι επίσης εύκολα στη χρήση σε συνταγές.
Τα αποξηραμένα τρόφιμα διατηρούν τη θρεπτική τους αξία. Ως ελαφριά και πλούσια σε θρεπτικά συστατικά επιλογή, αποτελούν αγαπημένη λύση για πεζοπόρους και ταξιδιώτες που θέλουν να εξοικονομήσουν χώρο αλλά και στη δουλειά που θέλετε να έχετε πάντα κάτι υγιεινό μαζί σας.
Σχεδόν τα πάντα μπορούν να αποξηρανθούν. Μερικά από τα πιο συνηθισμένα τρόφιμα που αποξηραίνονται είναι:
• Φρούτα όπως ανανάς, μήλα, μούρα, χουρμάδες και άλλα
• Μείγματα σούπας από αποξηραμένα κρεμμύδια, καρότα, μανιτάρια και άλλα λαχανικά
• Βότανα
• Σπιτικά τσιπς πατάτας, λαχανίδας (kale), μπανάνας, παντζαριού και μήλου
• Σκόνη από φλούδα λεμονιού, λάιμ ή πορτοκαλιού για χρήση σε τσάι, αλκοολούχα ποτά και άλλες συνταγές
Αποξήρανση -ακόμα και κρέατος- μπορείτε να κάνετε και μόνοι σας σε φούρνο ή σε ειδικό αποξηραντή τροφίμων. Πολλά αποξηραμένα τρόφιμα διατίθενται επίσης στα καταστήματα, αλλά προσέξτε πρόσθετα συστατικά όπως νάτριο, ζάχαρη ή έλαια.
Η διαδικασία αποξήρανσης διατηρεί την αρχική θρεπτική αξία του τροφίμου. Για παράδειγμα, τα τσιπς μήλου θα έχουν την ίδια περιεκτικότητα σε θερμίδες, πρωτεΐνες, λιπαρά, υδατάνθρακες, φυτικές ίνες και σάκχαρα με το φρέσκο φρούτο.
Ωστόσο, επειδή η αποξηραμένη τροφή χάνει το νερό της, συνήθως έχει μικρότερο όγκο και περισσότερες θερμίδες ανά βάρος. Κρατήστε τις μερίδες των αποξηραμένων τροφίμων μικρότερες από αυτές που συνιστώνται για τα μη επεξεργασμένα τρόφιμα, ώστε να αποφύγετε την υπερκατανάλωση.
Photo by Alexander Schimmeck on Unsplash
Τα συν των αποξηραμένων τροφίμων
Τα αποξηραμένα τρόφιμα διατηρούν τα:
• Απαραίτητα λιπαρά οξέα
• Μέταλλα
• Ένζυμα
• Τα περισσότερα βιταμίνες
• Αντιοξειδωτικά
Διατηρούν τα θρεπτικά συστατικά τους για πολύ μεγαλύτερο χρονικό διάστημα από τα φρέσκα τρόφιμα. Έρευνες δείχνουν ότι τα φρέσκα προϊόντα χάνουν μέρος των βιταμινών, μετάλλων και αντιοξειδωτικών τους μέσα σε λίγες ημέρες ψύξης — με μειώσεις που φτάνουν έως και το 50% για ορισμένα θρεπτικά συστατικά.
Η αποξήρανση τροφίμων μπορεί να σας εξοικονομήσει χρήματα, να μειώσει τη σπατάλη τροφίμων και να επιταχύνει το μαγείρεμα. Μπορείτε επίσης να προσθέσετε καρυκεύματα ή μπαχαρικά κατά τη διαδικασία αποξήρανσης, γεμίζοντας την κουζίνα σας με υγιεινά, εύκολα μεταφερόμενα σνακ.
Έρευνες δείχνουν ότι τα αποξηραμένα τρόφιμα μπορεί να έχουν και άλλα οφέλη, όπως:
Μειωμένος κίνδυνος καρκίνου
Τα αποξηραμένα φρούτα και λαχανικά ενδέχεται να συμβάλλουν στη μείωση του κινδύνου ορισμένων μορφών καρκίνου, όπως του παγκρέατος, του στομάχου, της ουροδόχου κύστης και του προστάτη. Αν και η έρευνα συνεχίζεται, οι επιστήμονες θεωρούν ότι η διαδικασία αποξήρανσης ενεργοποιεί χημικές ουσίες στα τρόφιμα που βοηθούν στην πρόληψη κυτταρικών βλαβών που σχετίζονται με τον καρκίνο.
Καλύτερη πέψη
Μελέτες δείχνουν ότι η αποξήρανση αυξάνει την περιεκτικότητα των φρούτων και λαχανικών σε φυτικές ίνες. Οι φυτικές ίνες είναι απαραίτητες για τη σωστή λειτουργία του πεπτικού συστήματος και η επαρκής πρόσληψή τους μπορεί να προλάβει τη δυσκοιλιότητα, τη διάρροια, τις αιμορροΐδες και πιθανώς τον καρκίνο του παχέος εντέρου.
Δίνουν ενέργεια
Επειδή η αποξήρανση συμπυκνώνει τις θερμίδες και τα σάκχαρα, τα αποξηραμένα τρόφιμα μπορούν να προσφέρουν πιο αποτελεσματική ενεργειακή ώθηση από άλλα σνακ. Έρευνες δείχνουν ότι τα θρεπτικά συστατικά των αποξηραμένων τροφίμων απορροφώνται ευκολότερα από τον οργανισμό, βοηθώντας σας να νιώθετε ενεργητικοί για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.
Μικρότερος κίνδυνος τροφικής δηλητηρίασης
Η μούχλα, οι ζύμες και τα βακτήρια που προκαλούν τροφιμογενείς ασθένειες χρειάζονται νερό για να αναπτυχθούν. Έρευνες δείχνουν ότι η αποξήρανση μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο από τα πιο κοινά βακτήρια και πιθανώς από άλλους παθογόνους μικροοργανισμούς. Ωστόσο, ο τρόπος αποθήκευσης των αποξηραμένων τροφίμων επηρεάζει επίσης την ασφάλειά τους και απαιτείται περισσότερη έρευνα για όλους τους πιθανούς μολυσματικούς παράγοντες.
Photo by Tropical Tea on Unsplash
Μεγάλη διάρκεια ζωής
Όταν αποθηκεύονται σωστά, τα περισσότερα αποξηραμένα τρόφιμα μπορούν να διατηρηθούν για αρκετά χρόνια και καταλαμβάνουν ελάχιστο χώρο. Επειδή επανυδατώνονται σε υγρά, αποτελούν εύκολο τρόπο εμπλουτισμού γευμάτων όπως σούπες, φαγητά κατσαρόλας και stir-fry με επιπλέον θρεπτικά συστατικά.
Η συντήρηση αυτή σάς επιτρέπει επίσης να έχετε πρόσβαση σε τρόφιμα εκτός εποχής. Μπορείτε έτσι να προσθέσετε μεγαλύτερη ποικιλία θρεπτικών τροφίμων στη διατροφή σας όλο τον χρόνο, κάτι που σύμφωνα με έρευνες προάγει την καλύτερη υγεία και μειώνει τον κίνδυνο ασθενειών.
Τα πλην των αποξηραμένων τροφίμων
Τα αποξηραμένα τρόφιμα μπορεί να αποτελούν πλούσια πηγή βιταμινών και μετάλλων, όμως οι θερμίδες και τα σάκχαρά τους είναι πιο συμπυκνωμένα. Επειδή οι μερίδες είναι πολύ μικρότερες μετά την αποξήρανση, είναι εύκολο να καταναλώσετε μεγαλύτερη ποσότητα από την ενδεδειγμένη.
Να καταναλώνετε με μέτρο και λάβετε υπόψη τα ακόλουθα πιθανά μειονεκτήματα:
Περισσότερες θερμίδες
Τα αποξηραμένα τρόφιμα έχουν υψηλότερη θερμιδική πυκνότητα ανά βάρος και μπορεί να είναι πλούσια σε νάτριο και σάκχαρα, ανάλογα με το τρόφιμο. Σε υπερβολική κατανάλωση, αυτά τα συστατικά μπορεί να προκαλέσουν αύξηση βάρους και να αυξήσουν τον κίνδυνο παχυσαρκίας, καρδιοπαθειών και διαβήτη.
Λειψά σε κάποιες βιταμίνες
Παρόλο που τα περισσότερα θρεπτικά συστατικά παραμένουν αναλλοίωτα, οι βιταμίνες Α και C μπορεί να μειωθούν ή να καταστραφούν. Ανάλογα με τη μέθοδο που χρησιμοποιείται, η αποξήρανση μπορεί επίσης να μειώσει τις βιταμίνες του συμπλέγματος Β και ορισμένα μέταλλα. Φροντίστε να λαμβάνετε αυτά τα θρεπτικά συστατικά από άλλες πηγές για να αποφύγετε ελλείψεις.
Κίνδυνος αφυδάτωσης
Σύμφωνα με μελέτες, περίπου το 20%-30% της ημερήσιας πρόσληψης νερού προέρχεται από τα τρόφιμα. Η επαρκής ενυδάτωση βοηθά στην πέψη, στη ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης, στην υγεία των αρθρώσεων και στην απομάκρυνση βακτηρίων από τον οργανισμό.
Με την αποξήρανση αφαιρείται το νερό από τα τρόφιμα — και οι μελέτες δείχνουν ότι πολλοί άνθρωποι ήδη δεν πίνουν αρκετό νερό, γεγονός που αυξάνει τον κίνδυνο αφυδάτωσης.
Photo by Amit Lahav on Unsplash
Αλληλεπίδραση με φάρμακα
Τα αποξηραμένα τρόφιμα περιέχουν συμπυκνωμένες ποσότητες πολλών βιταμινών και μετάλλων, αλλά υψηλά επίπεδα ορισμένων θρεπτικών συστατικών μπορεί να αλληλεπιδράσουν με φάρμακα. Για παράδειγμα, τα τσιπς λαχανίδας είναι πλούσια σε βιταμίνη Κ, η οποία προάγει την υγεία της καρδιάς αλλά μπορεί να μειώσει τη δράση φαρμάκων όπως τα αντιπηκτικά. Συμβουλευτείτε τον γιατρό σας σχετικά με τα θρεπτικά συστατικά που πρέπει να ρυθμίζετε στη διατροφή σας πριν χρησιμοποιήσετε συστηματικά αποξηραντή τροφίμων.
Διαβάστε ακόμα:
Glow Up από μέσα: Οι 10 τροφές που χαρίζουν λάμψη στην επιδερμίδα σου
Μπούτι ή στηθος; Ποιο μέρος του κοτόπουλου είναι καλύτερο διατροφικά;
