Μέχρι σήμερα, όταν επιλέγαμε μια κρέμα προσώπου, μας ενδιέφερε κυρίως τι μπορούσε να κάνει για την επιδερμίδα μας. Να την ενυδατώσει, να μειώσει την εμφάνιση των λεπτών γραμμών, να της χαρίσει περισσότερη λάμψη ή να την προστατεύσει από τις καθημερινές επιθέσεις του περιβάλλοντος. Τώρα, όμως, η βιομηχανία της ομορφιάς αρχίζει να ασχολείται και με κάτι διαφορετικό. Με το πώς αισθανόμαστε την ώρα που χρησιμοποιούμε ένα καλλυντικό και κατά πόσο αυτή η εμπειρία μπορεί να επηρεάσει τη διάθεσή μας.
Αυτή είναι η φιλοσοφία πίσω από τα neurocosmetics, μια κατεύθυνση που συνδυάζει την επιστήμη της επιδερμίδας με τη μελέτη των αισθήσεων και της σχέσης τους με τον εγκέφαλο. Η ιδέα είναι ότι ένα προϊόν περιποίησης δεν χρειάζεται να περιορίζεται αποκλειστικά στα ορατά αποτελέσματα, αλλά μπορεί να σχεδιάζεται έτσι ώστε η χρήση του να δημιουργεί και μια ευχάριστη ψυχολογική εμπειρία.
Ακούγεται ενδιαφέρον, ιδιαίτερα σε μια εποχή που το skincare έχει συνδεθεί τόσο στενά με την έννοια του self-care. Το ερώτημα, ωστόσο, είναι αν μια κρέμα μπορεί πραγματικά να επηρεάσει τη διάθεσή μας ή αν απλώς απολαμβάνουμε λίγα λεπτά χαλάρωσης μέσα στην ημέρα.

Photo by Galina Kondratenko on Unsplash
Τι ακριβώς είναι τα neurocosmetics;
Ο όρος χρησιμοποιείται για να περιγράψει καλλυντικά που αναπτύσσονται με γνώμονα τη σχέση ανάμεσα στο δέρμα, το νευρικό σύστημα και την αισθητηριακή εμπειρία. Δεν πρόκειται για μία ενιαία, επιστημονικά καθορισμένη κατηγορία προϊόντων, αλλά για έναν ευρύτερο χώρο έρευνας και ανάπτυξης.
Η προσέγγιση αυτή βασίζεται σε δύο διαφορετικές ιδέες. Η πρώτη αφορά τη βιολογική επικοινωνία ανάμεσα στο δέρμα και το νευρικό σύστημα, αφού η επιδερμίδα διαθέτει νευρικές απολήξεις και συμμετέχει στην αντίληψη της αφής, της θερμοκρασίας και του ερεθισμού. Η δεύτερη αφορά τον τρόπο με τον οποίο ο εγκέφαλός μας αντιλαμβάνεται ένα προϊόν μέσα από την υφή, το άρωμα και την αίσθηση που αφήνει στο δέρμα.
Έτσι, μια κρέμα με μεταξένια υφή, ένα serum που απλώνεται ευχάριστα ή ένα προϊόν με διακριτικό άρωμα μπορεί να σχεδιαστεί ώστε να προσφέρει μια πιο απολαυστική εμπειρία περιποίησης.
Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει ότι το προϊόν δρα απευθείας στον εγκέφαλο ή ότι μπορεί να αντιμετωπίσει το άγχος. Η ευχάριστη αίσθηση και η αποδεδειγμένη επίδραση στην ψυχική υγεία είναι δύο εντελώς διαφορετικά πράγματα.

Photo by Kalos Skincare on Unsplash
Γιατί το άρωμα και η υφή έχουν τόσο μεγάλη σημασία;
Έχεις παρατηρήσει ποτέ πόσο διαφορετικά μπορεί να αισθανθείς χρησιμοποιώντας μια κρέμα που σου αρέσει πραγματικά, σε σύγκριση με μία που έχει δυσάρεστη μυρωδιά ή αφήνει μια κολλώδη αίσθηση;
Η όσφρηση συνδέεται στενά με εγκεφαλικά συστήματα που συμμετέχουν στη μνήμη και στο συναίσθημα. Γι' αυτό ένα γνώριμο άρωμα μπορεί να μας θυμίσει μια ευχάριστη εμπειρία ή να μας δημιουργήσει αίσθηση οικειότητας. Η αφή, από την άλλη, αποτελεί σημαντικό κομμάτι της αισθητηριακής μας εμπειρίας και μπορεί να επηρεάσει το πόσο ευχάριστη θεωρούμε μια διαδικασία.
Οι εταιρείες καλλυντικών εξετάζουν πλέον πιο συστηματικά αυτές τις παραμέτρους, αναζητώντας συνδυασμούς αρωμάτων και υφών που οι καταναλωτές συνδέουν με τη χαλάρωση, την άνεση ή την αναζωογόνηση.
Ωστόσο, δεν αντιδρούν όλοι με τον ίδιο τρόπο. Ένα άρωμα που κάποιος βρίσκει χαλαρωτικό μπορεί να είναι ενοχλητικό για κάποιον άλλον, ενώ για τα άτομα με ευαίσθητη επιδερμίδα τα αρωματικά συστατικά ενδέχεται να προκαλέσουν ερεθισμό. Επομένως, η αισθητηριακή απόλαυση παραμένει σε μεγάλο βαθμό προσωπική υπόθεση.

Photo by Look Studio on Unsplash
Μπορεί, λοιπόν, μια κρέμα να μας φτιάξει τη διάθεση;
Η απάντηση είναι ότι μπορεί να συμβάλει σε μια ευχάριστη εμπειρία, αλλά δεν έχει αποδειχθεί ότι μπορεί από μόνη της να αλλάξει ουσιαστικά την ψυχολογική μας κατάσταση.
Μια μελέτη που δημοσιεύτηκε το 2023 στο International Journal of Cosmetic Science εξέτασε πώς διαφορετικές καλλυντικές συνθέσεις και υφές συνδέονται με τις συναισθηματικές αντιδράσεις των χρηστών. Το ενδιαφέρον ήταν ότι οι ερευνητές μελέτησαν ακόμη και προϊόντα χωρίς άρωμα ή ιδιαίτερη συσκευασία, προκειμένου να απομονώσουν την επίδραση της ίδιας της υφής.
Αυτό δείχνει ότι η εμπειρία της περιποίησης έχει περισσότερες διαστάσεις από όσες συνήθως σκεφτόμαστε. Δεν αποδεικνύει, όμως, ότι ένα καλλυντικό μπορεί να επηρεάσει απευθείας τη λειτουργία του εγκεφάλου.
Μάλιστα, επιστημονική ανασκόπηση που δημοσιεύτηκε το 2026 στο περιοδικό Cosmetics επισημαίνει ότι, παρότι υπάρχουν ενδιαφέρουσες ενδείξεις για τη σχέση αισθητηριακών ερεθισμάτων και συναισθηματικής εμπειρίας, οι μελέτες εξακολουθούν να παρουσιάζουν σημαντικούς περιορισμούς.
Διαβάστε ακόμα
Αντηλιακό τον Νοέμβριο; Η νέα γενιά SPF έχει πολλούς λόγους να βρίσκεται στο νεσεσέρ μας
Τι πραγματικά πρέπει να προσέχουμε στην οδοντόκρεμα και στο στοματικό διάλυμά μας;
B-Beauty: Μετά την Κορέα, η Βραζιλία διεκδικεί τη δική της θέση στην παγκόσμια ομορφιά