Διατροφή, επιμέλεια παιδιών, αντισταθμιστική αποζημίωση μετά το διαζύγιο… Όταν έρχεται ένας χωρισμός, τα ερωτήματα είναι πολλά και οι απαντήσεις συχνά δύσκολο να βρεθούν. Έτσι, πριν ακόμη απευθυνθούν σε δικηγόρο, ορισμένοι στρέφονται πλέον στο ChatGPT, το οποίο έχει μετατραπεί, μέσα σε λίγα μόνο κλικ, σε ένα πρώτο, αν και εικονικό, σημείο νομικής ενημέρωσης.
Όμως, ενώ η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να βοηθήσει στην κατανόηση των δικαιωμάτων μας, μπορεί πραγματικά να μας καθοδηγήσει στη διαδικασία ενός διαζυγίου;
«Ρώτησα το ChatGPT πόσα χρήματα πρέπει να μου δίνει ο σύζυγός μου για τα παιδιά.»
«Το Claude μού είπε ότι δικαιούμαι διατροφή.»
«Η τεχνητή νοημοσύνη μού εξήγησε ότι μπορώ να ζητήσω αποκλειστική επιμέλεια.»
Οι δικηγόροι ακούνε όλο και συχνότερα τέτοιου είδους δηλώσεις. Και όχι άδικα, μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα, η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να απαντήσει σχεδόν σε κάθε ερώτημα που προκύπτει πριν ή κατά τη διάρκεια ενός χωρισμού. Αλλά μπορεί κανείς να προετοιμάσει πραγματικά το διαζύγιό του με τη βοήθεια του ChatGPT;
Μια τεχνητή νοημοσύνη που υποστηρίζει την απόφαση χωρίς να την παίρνει
Ναι… αρκεί να μην τη συγχέεις με τον δικηγόρο σου. Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να είναι πολύ χρήσιμη για μια πρώτη κατανόηση της κατάστασης. Μπορεί να εξηγήσει με απλά λόγια τι είναι η διατροφή, η αντισταθμιστική αποζημίωση ή η κοινή επιμέλεια, να παρουσιάσει τα βασικά στάδια ενός διαζυγίου και ακόμη να βοηθήσει στην προετοιμασία ερωτήσεων για μια πρώτη συνάντηση με δικηγόρο.
Τα πράγματα γίνονται πιο περίπλοκα όταν δεν ζητείται από το σύστημα να εξηγήσει γενικά τι προβλέπει ο νόμος, αλλά τι μπορεί ρεαλιστικά να περιμένει κάποιος στη δική του προσωπική περίπτωση. Ας πάρουμε ως παράδειγμα τη διατροφή των παιδιών.
Αν δώσεις στο ChatGPT πληροφορίες σχετικά με το εισόδημά σου, το εισόδημα του άλλου γονέα και τον αριθμό των παιδιών, μπορεί να προτείνει ένα πιθανό ποσό. Ωστόσο, όσο ακριβής κι αν φαίνεται αυτός ο αριθμός, δεν δημιουργεί κανένα νομικό δικαίωμα. Πρέπει επίσης να ληφθούν υπόψη οι δαπάνες κάθε γονέα, ο τρόπος διαμονής των παιδιών, οι ανάγκες τους, καθώς και τυχόν έξοδα που ήδη καλύπτονται από τον καθένα.
Η ίδια προσοχή απαιτείται και στην περίπτωση της αντισταθμιστικής αποζημίωσης. Αυτή δεν υπολογίζεται αποκλειστικά με βάση τη διαφορά των εισοδημάτων. Η διάρκεια του γάμου, οι επαγγελματικές επιλογές που έγιναν κατά τη διάρκειά του, η περιουσιακή κατάσταση των συζύγων και τα συνταξιοδοτικά τους δικαιώματα είναι παράγοντες που μπορούν επίσης να ληφθούν υπόψη.
Όσο για τα παιδιά, καμία αυτοματοποιημένη απάντηση δεν μπορεί να είναι επαρκής. Η τεχνητή νοημοσύνη κατανοεί τις γενικές αρχές, αλλά δεν γνωρίζει τη δική σου οικογένεια: την ηλικία των παιδιών, τις καθημερινές τους συνήθειες, το πρόγραμμά τους, τη διαθεσιμότητα κάθε γονέα ή τυχόν ιδιαίτερες δυσκολίες που αντιμετωπίζουν. Όλα αυτά είναι στοιχεία που δεν μπορούν να συνοψιστούν σε λίγες γραμμές μέσα σε ένα παράθυρο συνομιλίας.
Το εργαλείο δεν κάνει όλη τη δουλειά
Ένας ακόμη σημαντικός περιορισμός είναι ότι το ChatGPT μπορεί να διατυπώσει μια λανθασμένη απάντηση με απόλυτη φαινομενική βεβαιότητα. Γι’ αυτόν τον λόγο, κάθε νομική διάταξη, δικαστική απόφαση ή νομολογιακό προηγούμενο που αναφέρεται από την τεχνητή νοημοσύνη θα πρέπει πάντοτε να επαληθεύεται.
Σημαίνει αυτό ότι το ChatGPT δεν έχει θέση σε υποθέσεις διαζυγίου; Σίγουρα όχι. Η τεχνητή νοημοσύνη είναι ένα εξαιρετικό εργαλείο για τη συλλογή πληροφοριών, την κατανόηση της νομικής ορολογίας και την καλύτερη προετοιμασία πριν από μια συνάντηση με δικηγόρο. Δεν μπορεί όμως να αντικαταστήσει τη συμβουλή που είναι προσαρμοσμένη στη δική σου προσωπική κατάσταση.
Το ChatGPT μπορεί να εξηγήσει τι προβλέπει ο νόμος. Ένας δικηγόρος, αντίθετα, μπορεί να σου πει: «Με βάση τη δική σου περίπτωση, αυτή είναι η συμβουλή που σου δίνω.» Και όταν πρόκειται για διαζύγιο, ακριβώς εκεί βρίσκεται η ουσιαστική διαφορά.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ
«Δεν είμαι έτοιμος/η για σχέση»: Πότε σημαίνει «όχι τώρα» και πότε «όχι μαζί σου»;
Dating: Τι θα γινόταν αν υιοθετούσες την τάση του «clear-coding» για να βρεις το ιδανικό άτομο;
«Δεν θέλω ταμπέλες»: Η φράση που αλλάζει τους όρους μιας γνωριμίας και όσα πρέπει να προσέξεις
